Ordulu Aybüke Mars'ı Dünya'ya bağlayacak: Projesiyle ezber bozdu
İstanbul Teknik Üniversitesi Matematik Mühendisliği mezunu Aybüke Sude Buzkıran, Mars keşif araçlarının Dünya'ya veri aktarımını iyileştirmek amacıyla yapay zekâ destekli bir sistem geliştirdi. Tumbleweed Mars ekibinde yer alan Buzkıran'ın geliştirdiği sistem, simülasyonlarda kritik bilimsel verilerin Dünya'ya aktarım oranını yaklaşık yüzde 91 artırdı.
Mars yüzeyinde görev yapan keşif araçlarının aynı anda veri göndermeye çalışması, sınırlı bant genişliği ve uydu bağlantısındaki yoğunluk nedeniyle iletişimde aksamalara neden olabiliyor. Bu soruna çözüm sunmak amacıyla Tumbleweed Mars ekibinde yer alan Aybüke Sude Buzkıran, birinci yazarı olduğu çalışmada yapay zekâ destekli bir sistem geliştirdi.
Geliştirilen algoritma, araçların batarya durumunu, hafızalarında biriken veri miktarını ve görev önceliklerini anlık olarak analiz ediyor. Bu veriler ışığında veri aktarımının hangi araç tarafından, ne zaman ve hangi miktarda yapılacağını otomatik şekilde planlıyor.
DÜNYA'YA ULAŞTIRMA ORANI YÜZDE 91 ARTTI
Simülasyon sonuçlarına göre geliştirilen model, özellikle zorlu koşullarda görev yapan araçlardan elde edilen önemli bilimsel verilerin Dünya'ya ulaştırılma oranını yaklaşık yüzde 91 artırdı. Çalışma, derin uzay görevlerinde sınırlı iletişim kaynaklarının daha verimli kullanılmasına yönelik önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Genç mühendisin çalışması, 5-9 Ekim tarihlerinde Antalya'da düzenlenen Uluslararası Uzay Kongresi IAC 2026'da sözlü olarak sunuldu. Proje, uzay teknolojilerinde yapay zekânın kullanımına yönelik önemli bir çalışma olarak öne çıktı.