Mekke anlaşması tuzağa dönüşebilir
‘Ankara bu ittifakla jeopolitik hareket serbestisini kendi eliyle daraltıyor ve İran dengelerini riske atıyor. İttifak ABD çıkarlarına hizmete uzanabilir’.
M. Emre ÖZTÜRK
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos’ta mzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması bölgede büyük bir yankı uyandırdı. Anlaşmanın zamanlamasını ve içinde barındırdığı temel riskleri Mavi Vatan’ın isim babası Emekli Tümamiral Cem Gürdeniz SÖZCÜ’ye değerlendirdi. Gürdeniz, anlaşmanın içeriğine dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayarak şunları kaydetti: “Asıl değerlendirilmesi gereken husus, bu ittifakın hangi somut tehditlere karşı kullanılacağı, kriz anında karar mekanizmalarının nasıl işleyeceği ve tarafların çatışmalara nasıl dahil olacağıdır”
‘ABD İÇİN CAN SİMİDİ OLABİLİR’
“Mekke Anlaşması, ABD’nin bölgedeki ağır askeri ve siyasi yükünü Türkiye ve Pakistan’a aktarmaya yönelik acil bir can simidi talebi olarak okunabilir. Diğer taraftan, bölgede Şii eksenine karşı yeni bir Sünni eksen oluşturma girişimi olarak da değerlendirilebilir. Anlaşmada yer alan ‘birine saldırı hepsine saldırıdır’ ilkesi, İran’ın batı, güney ve doğusunda yeni bir güvenlik mimarisi oluşturuyor.
İRANLA İLİŞKİLER RİSKE GİREBİLİR
Türkiye yeni süreçte İran’la yüzyıllardır koruduğu dengeyi riske atabilir, Pakistan-Hindistan çatışmasına veya bir Husi saldırısı üzerinden Yemen savaşına çekilebilir; Hürmüz’de ve Bab el-Mendeb’de Türk deniz ticaretinin risk profili değişebilir. Türkiye, istemeden İsrail’in İran’ı çevreleme stratejisine hizmet eden bir konuma sürüklenebilir.”
Cem Gürdeniz
İstemediğimiz bir çatışmaya çekilebiliriz
- Yunanistan, GKRY ve İsrail blokunun Doğu Akdeniz ve Ege’de her geçen gün artan hamleleri devam ederken, Türkiye’nin birincil jeopolitik çekim alanı şüphesiz Mavi Vatan, KKTC ve Akdeniz’dir.
- Türkiye’nin stratejik dikkatini, jeopolitik mücadele alanlarından uzaklaştırabilecek yeni yükümlülüklerin son derece dikkatli değerlendirilmesi gerekir.
- Sahte bayrak ve kışkırtmalar çağında bu ittifakın karşılaşacağı riskler de göz ardı edilmemelidir.
- “Birine saldırı hepsine saldırıdır” hükmü üzerinden Türkiye’yi kendi tercih etmediği bir krizin veya savaşın içine çekebilir.
İran: Sadece kendimize güvenmenin vaktidir
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na ilk tepki İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi X hesabından yaptığı paylaşımda İran Silahlı Kuvvetleri’nin “dünyanın en pahalı ordusu karşısında” hazırlığını ve kabiliyetini ortaya koyduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı: “Müslümanlar bir arada durduğunda, kötü niyetli dış güçlerin getireceği her türlü zorluğun üstesinden gelebiliriz. Artık sadece kendimize güvenmenin ve gerçek kardeşliği kucaklamanın vaktidir.”
Suudi Arabistan’da bayraklı kutlamalar
Suudi Arabistan’ın çeşitli kentlerindeki simge yapılar ve kuleler, üç ülke arasında imzalanan “Mekke Ortak Savunma Anlaşması” vesilesiyle Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan bayraklarının renkleriyle aydınlatıldı. Bu görsel gösterinin Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasındaki köklü tarihi bağları ve güçlü ilişkileri simgelediği, üç ülkenin ortak stratejik çıkarlarına ve yakın savunma işbirliğine vurgu yaptığı belirtildi.