Ne yeşil ne de mavi: En nadir göz rengi belli oldu
Yıllardır en nadir göz renginin yeşil ya da mavi olduğu sanılıyordu ancak bilimsel veriler tüm bildiklerimizi altüst etti. Dünya nüfusunun sadece %2’sinde görülen yeşili bile tahtından eden o gizemli renk, görenleri hayrete düşürüyor. İşte insan anatomisinin en az rastlanan o büyüleyici tonu ve arkasındaki sırlar...
Göz renginin yaygınlığı coğrafyaya göre değişse de, küresel ölçekte "nadir" olarak sınıflandırılan renkler üzerindeki araştırmalar netleşiyor. Birçok bölgede kahverengi baskınken, bazı renkler o kadar az görülüyor ki, bir insanın ömrü boyunca böyle birine rastlama ihtimali oldukça düşük kalıyor.
YEŞİL GÖZ SANILDIĞI KADAR NADİR Mİ?
Yaygın kabule göre dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 2’si yeşil gözlere sahip. Bu rakam yaklaşık 146 milyon insana karşılık gelse de, yeşil göz hala dünyanın büyük bir kısmında "egzotik" kabul ediliyor. Ancak uzmanlar, yeşil gözün sıklıkla ela gözlerle karıştırıldığına dikkat çekiyor. Ela gözlerde kahverengi ve yeşil tonlar iç içe geçerken, gerçek yeşil gözler saf tonuyla gün ışığında ayırt ediliyor.
GERÇEK BİR MÜCEVHER KEHRİBAR GÖZ
Bilim dünyasında "yeşilden bile daha nadir" olduğu yönünde fikir birliği oluşan renklerin başında kehribar geliyor. "Altın göz" olarak da adlandırılan bu renk; tekdüze, homojen ve parlak bir altın, bakır ya da kızıl tonuyla karakterize ediliyor.
Ela gözlerin aksine içinde yeşil veya kahverengi benekler barındırmayan kehribar rengi, varlığını "lipokrom" (feomelanin) pigmentinin yoğunluğuna borçlu. Bu pigment, göze o karakteristik sıcak ve metalik yansımayı kazandırıyor.
MENEKŞE VE KIRMIZI MUCİZESİ
Doğal yollarla bir insanın menekşe ya da kırmızı gözlü olması fiziksel olarak imkansız gibi görünse de, istisnalar kaideyi bozuyor. Özellikle albinizm gibi pigment eksikliği durumlarında, iristeki damarların ışığı yansıtmasıyla gözler menekşe veya kırmızı tonlarında algılanabiliyor. Eğer irisin dokusu ve ışığın kırılması bir bütün olarak değerlendirilirse, menekşe rengi dünyadaki en nadir görsel fenomene dönüşüyor.
SİYAH GÖZ DİYE BİR ŞEY VAR MI?
Halk arasında "kapkara gözlü" tabiri sıkça kullanılsa da, bilimsel olarak gerçek siyah göz diye bir kavram bulunmuyor. Bu durum aslında iriste melanin pigmentinin o kadar yoğun olmasıdır ki, göz çok koyu bir kahverengi tonuna bürünür ve ışığı emerek siyah görünür.
GÖZ RENGİ NEDEN DEĞİŞİR?
Mavi, yeşil ve ela gözlü kişiler, ruh hallerine veya giydikleri kıyafete göre göz renklerinin değiştiğini fark edebilir. Uzmanlar bunun bir göz yanılması değil, ışığın saçılmasıyla ilgili olduğunu belirtiyor. Bu gözlerdeki renk pigmentten değil, ışığın iris boyunca yansıma şeklinden geliyor. Dolayısıyla ışığın miktarı veya gözbebeğinin büyümesi, rengin tonunu anlık olarak değiştirebiliyor.