Nebati’nin ışıltısı halkı ezdi gçti
Yanlış ekonomi politikaları nedeniyle başlayan KKM fakirin cebindeki parayı zengine akıttı. ‘Nebati ışıltısı’nın maliyeti 60 milyar dolar oldu.
Faize müdahale edip ekonominin tüm dengelerini bozan iktidarın kendi hatasını düzeltmek için uyguladığı Kur Korumalı Mevduat (KKM) sistemi fakiri daha fakir zengini daha zengin yaptı. KKM ödemeleri nihayet sona erdi, ancak KKM’nin uygulandığı 2022-2025 yılları arasında halkın cebinden çıkan toplamda 60 milyar dolara yakın para zenginin cebine kondu. KKM’ye akan paranın bugünkü kurlarla güncel karşılığı 2.9 trilyon liraya yaklaşıyor.
KKM, ekonomideki dengelerin bozulmasıyla birlikte hızla yükselen dövizi frenlemek için ‘mucize’ denilerek 2021 yılı sonunda devre sokuldu. Bol parası olup ballı sistemi gören KKM’ye akın etti. Dönemin Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, “Ekonomi gözlerdeki ışıltıdır. Gözlerimdeki ışıltıyı görüyor musunuz” demişti.
ENFLASYON YÜKSELDİ
Devlet bu yöntemle tasarruf sahiplerinin döviz kurundaki artıştan kazanacağı parayı ‘garanti’ etti. O garantilerin ödemesi önce halkın vergilerinden oluşan bütçeden karşılandı. Daha sonra bütçe açığı yüksek görünmesin diye yük, Merkez Bankası’nın üzerine bindirildi. Merkez Bankası para basıp zengine kur garantisini ödeyince bu sefer kendi zararı trilyonları aştı, enflasyon yükseldi, faturayı yine fakir halk ödedi.
KKM hesabı bulunan varlıklı kesime 2022 ve 2023 yıllarında bütçeden toplam 152 milyar lira para aktarıldı. Bu paranın bugünkü karşılığı 8.1 milyar doları buluyor. Bütçe açık görünmesin diye KKM üzerine yıkılan Merkez Bankası da bu hesap sahiplerine 2022-2025 yılları arasında 1 trilyon 313 milyar lira ödedi. Ödenen paraların bugünkü karşılığı da 51 milyar 37 milyon doları aştı, toplam ödeme 59.1 milyar doların üzerinde gerçekleşti.
O parayla barınma krizi çözülürdü
Halkın kaynaklarından KKM hesaplarına para aktarılmak zorunda kalınmasaydı 16 milyon emeklinin her birine 181 bin 250’şer lira nakit destek verilebilirdi. Yoksuldan alınıp zengine verilen o paralar halkın bütçesinde kalsaydı evi barkı olmayan yoksullara 1 milyon 160 bin konut yapılıp bedava oturmaları sağlanabilirdi. Bu sayede ülke genelinde kiralar ucuzlar, halk kiraya para yetiştiremediği için boğazından kesmek zorunda kalmazdı.