Ormanın altındaki gizli dünya ilk kez böyle görüntülendi

Amazon yağmur ormanlarının altında yüzyıllardır gizlenen devasa yapılar, bölgenin geçmişine ilişkin bilinenleri değiştirecek yeni ipuçları sundu. Bilim insanları, MÖ 600 ile MS 850 yılları arasında Amazon'un güneybatısında yaşayan Aquiry medeniyetine ait yüzlerce yeni yapıyı gün yüzüne çıkardı.

Helsinki Üniversitesinden arkeo-antropolog Martti Parssinen liderliğindeki uluslararası araştırma ekibi, yağmur ormanlarının yoğun bitki örtüsünü aşabilen LIDAR (havadan lazer tarama) teknolojisini kullanarak bölgeyi ayrıntılı şekilde haritalandırdı.

LIDAR taramalarıyla 396 yeni yapı keşfedildi

Araştırmacılar, 4 bin 497 kilometrekarelik alanı tarayarak toplam 432 toprak yapıyı tespit etti. Bunların 396'sı ilk kez kayıt altına alındı. İncelenen bölgenin tüm Amazon havzasının yüzde 3'ünden daha küçük bir alanı kapsaması ise keşfin önemini daha da artırdı.

Bilim insanları, elde edilen veriler doğrultusunda Aquiry medeniyetinin en parlak dönemini MS 200 yıllarında yaşadığını ve yaklaşık 183 bin kilometrekarelik geniş bir alana yayıldığını tahmin ediyor. Araştırmacılara göre bölgede toplam 24 bin ila 30 bin arasında benzer yapının bulunabileceği, dönemin nüfusunun ise 1,2 milyon ile 3 milyon arasında olduğu değerlendiriliyor.

İmparatorluk değil, birbirine bağlı topluluklar

Araştırmaya göre Aquiry kültürü, tek bir krallık ya da imparatorluktan ziyade ortak geleneklerle birbirine bağlı topluluklardan oluşuyordu. Ahşaptan inşa edilen evler zamanla yok olurken, derin hendeklerle çevrili devasa geometrik yapılar günümüze kadar ulaştı. Bu alanların törensel etkinlikler ve siyasi toplantılar için kullanıldığı, yerleşimlerin ise geniş yollarla birbirine bağlandığı belirtiliyor.

Amazon'a bakış değişebilir

Keşif, Amazon yağmur ormanlarının "el değmemiş, balta girmemiş doğa" olduğu yönündeki yaygın görüşü de sorgulatıyor.

Araştırmacılar, MS 200'lü yıllarda bölgenin mısır, manyok, kabak ve pamuk tarlalarıyla çevrili yerleşim alanlarından oluştuğunu, çevredeki ormanların ise meyve ve fındık ağaçlarıyla insanlar tarafından bilinçli şekilde yönetildiğini ortaya koydu.

Yaklaşık MS 850 yılında ortadan kaybolduğu düşünülen Aquiry medeniyetinin neden yok olduğu ise hâlâ bilinmiyor. Bilim insanları, MS 1000 yılına kadar geçen dönemde bölgede neler yaşandığını ortaya çıkarmak için araştırmalarını sürdürüyor.

Araştırmanın sonuçları, dünyanın saygın bilim dergilerinden Nature'da yayımlandı.