Savaşın tek kazananı oldu: 9 ayda yüzde 3780 yükseldi
Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler, boru hattı kapatmaları ve limanlardaki su seviyesi sorunları küresel deniz taşımacılığı maliyetlerini artırdı. Ham petrol taşıma navlunlarını takip eden Breakwave Tanker Taşımacılığı ETF’si (BWET), 11 Eylül itibarıyla yılbaşından bu yana %3.780 değer kazandı.
Morningstar verilerine göre BWET, yakaladığı artış oranıyla ABD piyasalarında kaldıraçsız fonlar arasında ilk sırada yer aldı. Fiyat artışlarının arkasında Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz hattında yaşanan nakliye aksaklıkları bulunuyor.
Taşıma maliyetlerini etkleyen temel unsurlar şu şekilde sıralandı:
Kızıldeniz Ticaret Rotaları: Yemen’deki Mocka Limanı çevresinde yaşanan gelişmeler ve güvenlik riskleri, Basra Körfezi'ne alternatif olarak kullanılan Kızıldeniz nakliye hatlarını olumsuz etkiledi.
Boru Hattı İptalleri: Suudi Arabistan, Irak kaynaklı insansız hava aracı saldırılarının ardından Doğu-Batı ham petrol boru hattında sevkiyatı geçici olarak durdurdu.
Doğrudan Navlun Odaklı Yapı: B2BROKER yetkilisi John Murillo, BWET’in ham petrolün varil fiyatını değil, petrolün deniz yoluyla taşınma maliyetini endeksleyen tek ETF olduğunu bildirdi.
GEMİ FİYATLARI YÜZDE 300 ARTTI
Peacock Tariff Consulting yöneticisi Kyle Peacock, navlun oranlarındaki yükselişin yalnızca Orta Doğu'daki çatışmalarla sınırlı kalmadığını açıkladı. Panama Kanalı ve Avrupa limanlarındaki düşük su seviyeleri ile gümrük tarifelerindeki değişiklikler gemi arzında kısıtlamalara yol açtı.
Şirketlerin mevcut gemileri kiralamak için normal seviyelerin %300 üzerinde fiyatlar ödediği belirtildi. Ayrıca gümrük vergilerinden kaçınmak amacıyla üretim tesislerinin farklı ülkelere kaydırılması, yeni nakliye rotaları oluşturarak küresel gemi arzını daralttı.
GİDER ORANLARI, OLASI DİPLOMATİK RİSKLER VE ALTERNATİF TAŞIMACILIK FONLARI
BWET, %3,50'lik gider oranı ve emtia havuzu yapısı nedeniyle ağırlıklı olarak kısa vadeli taktiksel işlemler için tercih ediliyor. Uzmanlar, bölgedeki gerilimin diplomatik yollarla azalması durumunda navlun fiyatlarında hızlı gerilemeler yaşanabileceğini ifade ediyor.
Sektördeki gelişmeleri takip eden yatırımcılar için öne çıkan diğer finansal enstrümanlar şunlardır:
U.S. Global Sea to Sky Cargo ETF (SEA): Portföyünü %70 deniz ve %30 hava taşımacılığı olarak bölerek risk dağılımı sağlıyor.
SonicShares Global Shipping ETF (BOAT): Küresel denizcilik şirketlerinin hisse senetlerine doğrudan yatırım yapıyor.
Tedarik zinciri uzmanları, ticaret yollarındaki jeopolitik kısıtlamalar nedeniyle taşımacılık sektöründeki bu tür aksaklıkların önümüzdeki dönemde de devam edebileceğini öngörüyor.