SGK bu kişilerin malulen erken emekli olamayacağını açıkladı
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), sigortalılık başlangıcından önce çalışma gücünü kaybeden kişilere malul aylığı bağlanmayacağını bildirdi. Kurum, söz konusu durumdaki kişilerin hangi şartlarla emekli olabileceğine dair detayları da paylaştı.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), resmi sosyal medya hesapları üzerinden yaptığı paylaşımla malulen emeklilik şartlarına ve başvuru değerlendirme kriterlerine açıklık getirdi.
SGK Sağlık Kurulu tarafından yapılan değerlendirmelerde, çalışma gücü kaybının sigortalılık başlangıcından önce gerçekleştiği tespit edilen kişilere malullük aylığı bağlanmadığı hatırlatıldı.
MALULEN EMEKLİLİK İÇİN HANGİ ŞARTLAR ARANIYOR?
Açıklanan mevzuata göre bir sigortalının malulen emekli olabilmesi ve yaş şartı aranmaksızın erken aylık bağlatabilmesi için şu koşulları sağlaması gerekiyor:
Çalışma Gücü Kaybı: Çalışma gücünün veya iş kazası/meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60’ının sigortalı olduktan sonra kaybedilmiş olması,
Sigortalılık Süresi: En az 10 yıllık sigortalılık süresinin bulunması,
Prim Gün Sayısı: En az 1.800 gün yaşlılık, malullük ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması.
İstisna Durum: Başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede ağır malul olan sigortalılarda 10 yıllık sigortalılık süresi şartı aranmamakta, 1.800 prim günü yeterli kabul edilmektedir.
SİGORTADAN ÖNCE MALUL OLANLAR NASIL EMEKLİ OLABİLİR?
SGK, sigortalılık başlangıcından önce malul olduğu belirlenen kişilerin emeklilik hakkını tamamen kaybetmediğini vurguladı. Çalışma gücü kaybı sigortalılık öncesine dayanan vatandaşlar, yaşlılık sigortası kapsamında aşağıdaki şartları yerine getirerek emekli olabilmektedir:
-15 yıl sigortalılık süresini tamamlamak,
-İşe giriş tarihine göre 3.600 ile 3.960 gün arasında değişen prim gününü doldurmak.
Bu düzenleme ile sigorta öncesi rahatsızlığı bulunan kişilerin, malulen emekliliğe kıyasla daha uzun süre sigortalı kalmaları ve daha fazla prim günü tamamlamaları gerekmektedir.
EMEKLİ MAAŞI HESAPLAMASI VE TABAN AYLIK SINIRI
Gerek malullük gerekse yaşlılık sigortasından bağlanan aylıklarda hesaplama, kişinin çalışma dönemindeki Prime Esas Kazanç (PEK) tutarlarına göre yapılır:
En Düşük Aylık Sınırı: Prim ödemeleri asgari ücret üzerinden yatırılmış olsa dahi bağlanan aylık yasal taban sınır olan 23.552 TL'nin altında kalmamaktadır.
Kök Aylık Etkisi: Prim günü 3.600 günün üzerinde olan ve yüksek kazanç üzerinden prim ödeyen kişilerin emekli maaşı, kök aylık hesaplamasına bağlı olarak artış göstermektedir.
KONTROL MUAYENESİ FARKI
SGK mevzuatına göre iki emeklilik türü arasında usul yönünden şu farklar bulunmaktadır:
Malullük Aylığı: SGK gerekli gördüğü hallerde veya periyodik olarak kontrol muayenesi talep edebilir. Muayene sonucunda malullük durumunun ortadan kalktığı veya %60'ın altına düştüğü tespit edilirse bağlanan aylık kesilir.
Yaşlılık Aylığı: Yaşlılık sigortası kapsamında bağlanan emekli aylıklarında sonradan bir kontrol muayenesi uygulaması bulunmamaktadır.