Starbucks'ın son kampanyası ülkeyi ayağa kaldırdı

Starbucks Kore’nin, 1980 yılındaki kanlı askeri katliamın yıl dönümü olan 18 Mayıs'ta başlattığı "Tank Günü" promosyonu büyük tepki çekti. Boykot dalgasının ardından şirketin CEO'su Son Jung-hyun ve kampanya sorumluları acilen görevden uzaklaştırıldı.

Starbucks’ın Güney Kore operasyonlarını yürüten franchise ortağı Shinsegae Grubu, "Tank" adı verilen termos serisinin tanıtımı için seçilen tarih ve kullanılan ifadelerin kamuoyunda infial yaratması üzerine üst düzey yönetimde tasfiyeye gitti. 18 Mayıs Gwangju Demokrasi Hareketi’nin yıl dönümünde başlatılan "5/18 Tank Day" (5/18 Tank Günü) başlıklı kampanya, ülkenin yakın tarihindeki askeri rejim şiddetini çağrıştırdığı gerekçesiyle resmi makamlar ve sivil toplum kuruluşları tarafından protesto edildi.

"TANK" İFADESİ VE YIL DÖNÜMÜ ÇAKIŞMASI TEPKİ ÇEKTİ

Güney Kore tarihinde 18 Mayıs 1980, dönemin askeri lideri Chun Doo-hwan yönetimindeki sıkıyönetim ordusunun ve tanklarının, demokrasi yanlısı öğrenci protestolarını gerçek mermi kullanarak bastırdığı ve yüzlerce sivilin hayatını kaybettiği gün olarak biliniyor. Starbucks’ın tam bu tarihte zırhlı askeri araçları akıllara getiren bir terminolojiyle ticari promosyon yapması, kurban yakınları ve hafıza örgütleri tarafından "kötü niyetli bir pazarlama stratejisi" olarak nitelendirildi.

METİNDEKİ "İŞKENCE" DETAYI ÖFKEYİ BÜYÜTTÜ

Reklam metinlerinde yer alan “masaya tak diye vurmak” ifadesi de krizin büyümesine yol açtı. Bu tabir, 1987 yılında polis işkencesi sonucu hayatını kaybeden öğrenci aktivist Park Jong-chul'un ölümü hakkında dönemin emniyet yetkililerinin yaptığı örtbas açıklamasını hatırlattı. O dönem polisin, öğrencinin "masaya vurulan tak sesi sonrası korkudan fenalaşarak öldüğünü" iddia etmesi, ülkede infiale ve kitlesel eylemlere yol açmıştı.

ŞİRKETTEN ÖZÜR AÇIKLAMASI GELDİ

Gwangju-Jeonnam Anma Koalisyonu ve işçi sendikalarının sert bildirilerinin ardından Starbucks Kore, kampanyayı yayına girdikten birkaç saat sonra tamamen geri çekerek resmi bir özür metni yayımladı. Şirket açıklamasında, "Kasıtlı bir durum olmasa da bu hatanın asla yaşanmaması gerekirdi. Demokratikleşme mücadelesi verenlerin ve mağdur ailelerin hissettiği derin acıyı paylaşıyoruz" ifadelerine yer verildi.

DEVLET BAŞKANI VE HÜKÜMET KANADINDAN REAKSİYON

Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı resmi açıklamada kampanyayı sert bir dille eleştirerek sorumluların hukuki ve idari düzeyde hesap vermesi gerektiğini vurguladı. Yaşanan bu durum, Shinsegae Grubu Başkanı Chung Yong-jin’in geçmişte sosyal medya üzerinden yaptığı ve ülkede aşırı sağ çevrelerle bağdaştırılan siyasi söylemlerini de yeniden tartışmaya açtı.