Talan edilen ada yıllar sonra imkansızı başardı
Yıllarca hindistan cevizi üretimi ve kuş yumurtası toplayıcılığı için sömürülen Seyşeller'deki Arid Adası, yürütülen doğa koruma projeleriyle Hint Okyanusu'nun en önemli rezervlerinden birine dönüştü. Ada, günümüzde her yıl 1 milyondan fazla üreyen deniz kuşuna ev sahipliği yapıyor.
Hint Okyanusu'nda, Afrika kıtasının doğu açıklarında yer alan Seyşeller'deki Arid Adası, birkaç on yıl öncesine kadar aktif bir ticari sömürü alanı olarak kullanılıyordu. Bölgede yoğun şekilde hindistan cevizi ağaçları yetiştirilirken, deniz kuşları avlanıyor ve özellikle fırkateyn sumrusu yumurtaları toplanarak satılıyordu. Kayıtlara göre yalnızca 1954 yılında adadan 225 bin adet yumurta toplandığı, bu süreci kolaylaştırmak amacıyla adadaki doğal bitki örtüsünün düzenli olarak kesildiği belirtiliyor.
40 BİN STERLİNLİK YATIRIMLA GELEN DÖNÜŞÜM
Adadaki ticari sömürü 1967 yılında yumurta toplama faaliyetlerinin sonlandırılmasıyla yavaşladı. Asıl tarihi kırılma ise 1973 yılında İngiliz doğa koruma uzmanı Christopher Cadbury'nin adayı bir çevre örgütü adına yaklaşık 40 bin sterline satın almasıyla gerçekleşti. 1975'te özel koruma alanı statüsü kazanan adada, hindistan cevizi plantasyonları temizlendi ve yerli bitki örtüsü yeniden canlandırıldı.
KORUMA ALTINDAKİ ALANDA YENİ TEHDİTLER
Geniş kapsamlı restorasyon çalışmalarının ardından doğal ormanlarına yeniden kavuşan Arid Adası; sumru ve sümsük kuşları da dahil olmak üzere yaklaşık 10 farklı deniz kuşu türünün ana üreme noktasına dönüştü. Yılda 1 milyondan fazla kuşun yuva yaptığı adada insan yerleşimi ise oldukça sınırlı seviyede tutuluyor.
Bununla birlikte, sıkı koruma tedbirlerine rağmen ada ekosistemi yeni tehlikelerle karşı karşıya bulunuyor. Uzmanlar 2024 verilerinde fırkateyn sumrusu popülasyonunda yıllık yüzde 36'lık bir düşüş tespit ederken; kaçak avcılık, aşırı balıkçılık ve küresel iklim değişikliği adadaki türlerin geleceğini tehdit eden başlıca unsurlar arasında gösteriliyor.