Tek parçası sigara kadar zararlı: Evinize asla sokmayın
ABD'nin önde gelen eğitim kurumlarından Harvard, Michigan ve Duke üniversiteleri tarafından yürütülen ortak araştırma, gıda sektöründe taşları yerinden oynatacak çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Bilim insanları, günlük hayatta sıkça tüketilen ultra işlenmiş gıdaların vücut üzerindeki tahribatının tütün mamulleriyle eşdeğer düzeyde olduğunu açıkladı.
Yayınlanan raporda, paketli atıştırmalıkların ve dondurulmuş gıdaların sadece sağlıksız olmadığı, aynı zamanda tüketicide bağımlılık yaratmak üzere tasarlandığı belirtildi. Araştırmacılar, bu ürünlerin yapısal özellikleri ve içerdiği kimyasal formüller nedeniyle "kimyasal bir bomba" etkisine sahip olduğu uyarısında bulundu.
REKLAM YASAĞI VE AĞIR VERGİ TALEBİ
Uzmanlar, "az yağlı" ya da "diyet" ibaresiyle satılan ürünlerin dahi göründüğü kadar masum olmadığını ifade ediyor. Sağlık araştırmalarının sonuçlarına göre, bu tarz gıdalara tıpkı sigara paketlerinde olduğu gibi sıkı reklam kısıtlamaları getirilmesi planlanıyor.
Öneriler arasında bu ürünlere yönelik ağır vergilerin uygulanması ve paketlerin üzerine uyarıcı etiketlerin yerleştirilmesi de bulmakta. Bilim insanları, bu önlemlerin obezite ve buna bağlı gelişen kronik hastalıklarla mücadelede kritik bir adım olduğunu savunuyor.
BAĞIMLILIK MEKANİZMASI SİGARAYLA AYNI
Araştırma, işlenmiş gıdaların lezzet ve dokusunun beyindeki ödül mekanizmasını tetiklediğini ortaya koydu. Bu durumun, bireylerde sigara bağımlılığına benzer bir "daha fazla tüketme isteği" oluşturduğu bilimsel verilerle desteklendi.
Besin değeri oldukça düşük olan bu maddeler; tip 2 diyabet, kalp hastalıkları ve çeşitli kanser türleri riskini doğrudan artırıyor. Profesörler, ultra işlenmiş gıdaların artık standart "yiyecek" tanımından tamamen uzaklaştığını belirtiyor.
STANDART GIDADAN UZAKLAŞAN İÇERİKLER
Ultra işlenmiş ürünlerin ortak özellikleri incelendiğinde, yüksek oranda şeker, tuz ve doymuş yağ içerdikleri görülüyor. Lif, vitamin ve mineral gibi temel besin öğelerinden yoksun olan bu gıdalar, karmaşık bir kimyasal katkı maddesi listesine sahip.
Ürünlerin raf ömrünü uzatmak ve lezzetini yapay yollarla artırmak için kullanılan bu maddeler, vücudun doğal işleyişini bozabilir. Özellikle uzun içerik listelerine sahip paketli gıdalar, uzmanlar tarafından en riskli grup olarak tanımlanıyor.
RİSK ALTINDAKİ ÜRÜN GRUPLARI
Araştırma kapsamında tehlike arz eden gıdalar şu şekilde listeleniyor:
İÇECEKLER VE ATIŞTIRMALIKLAR
Gazlı, aromalı ve enerji içecekleri ile şekerli soğuk çaylar listenin başında yer alıyor. Atıştırmalık grubunda ise cips, kraker, çikolata barları, jelibonlar ve paketli bisküvi türleri en yüksek riskli ürünler arasında gösteriliyor.
HAZIR VE DONDURULMUŞ YEMEKLER
Dondurulmuş pizzalar, hamburgerler, anlık erişteler (noodle), hazır çorbalar ve soslu makarnalar bu kategoride bulunuyor. Uzun raf ömrüne sahip tost ekmekleri ve hazır kruvasanlar da işlenmiş gıda tehlikesi taşıyor.
ET VE SÜT ÜRÜNLERİ
Sosis, salam, sucuk gibi tüm işlenmiş etler ile nugget ve şnitzel gibi panelenmiş ürünler dikkat çekiyor. Süt ürünleri grubunda ise meyveli yoğurtlar, aromalı sütler ve eritme peynirler "kimyasal bomba" listesinde yer alıyor.
SOSLAR VE SÜRÜLEBİLİR ÜRÜNLER
Ketçap, mayonez, barbekü sosu gibi tatlandırıcılar ile çikolata kremaları ve margarinler listenin son halkasını oluşturuyor. Bu ürünlerin tamamının, sağlık üzerindeki uzun vadeli etkileri bakımından tütünle benzer kategoride değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.