Trump: İran’la iş yapan ülkelere yüzde 25 gümrük vergisi uygulanacak
ABD Başkanı Trump, İran ile iş yapan ülkelere yüzde 25 ek gümrük vergisi getireceğini açıkladı. Çin ise bu karar tepki göstererek kararın yasa dışı tek taraflı yaptırım olduğunu belirtti. Öte yandan İran ile Türkiye'nin de ticaret hacmi yüksek.
İran’da derinleşen ekonomik kriz, ülke genelinde haftalardır süren kitlesel protestoları daha da sertleştirdi. Yaklaşık 16 gündür devam eden gösterilerde güvenlik güçleri ile protestocular arasında yaşanan çatışmaların bilançosu ağırlaştı. Olaylarda hayatını kaybedenlerin sayısı 600 ila 6 bin arasında değişiyor. Yerel kaynaklara göre internet olmadığından dolayı ölü sayısı tam olarak bilinmiyor.
Artan can kayıpları uluslararası kamuoyunun da gündeminde yer alırken, ABD Başkanı Donald Trump’tan dikkat çekici bir adım geldi. Trump, daha önce kullandığı “vururuz” ifadesine rağmen askeri bir hamlede bulunmazken, İran’a yönelik yeni yaptırımların devreye alındığını açıkladı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile iş yapan ülkelerin, ABD ile ticaretlerinde yüzde 25 oranında gümrük vergisi ödeyeceğini açıkladı.
Trump, ABD merkezli Truth Social sosyal medya platformundaki hesabından konuya ilişkin paylaşımda bulundu.
İran ile iş yapan ülkelerin ABD ile olan ticaretlerinde yüzde 25 oranında gümrük vergisi ödeyeceğini belirten Trump, söz konusu kararın derhal yürürlüğe girdiğini belirtti.
Trump, bu kararının "kesin ve nihai" olduğunu vurguladı.
TÜRKİYE'NİN 5,68 MİLYAR DOLARLIK TİCARETİ
Trading Economics verilerine göre İran'ın en önemli ticaret ortakları arasında Türkiye, Çin, Birleşik Arap Emirlikleri, Irak ve Hindistan yer alıyor. Bu nedenle ABD'nin yeni vergi kararının Türkiye'nin İran ile yürüttüğü ekonomik ilişkiler üzerinde etkili olması bekleniyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Türkiye ile İran arasındaki dış ticaret hacmi 2024 yılında 5,68 milyar dolar olarak gerçekleşti. Türkiye'nin İran'a ihracatı 3,23 milyar dolar, ithalatı ise 2,45 milyar dolar oldu. Böylece Türkiye, İran ile ticarette 0,78 milyar dolarlık fazla verdi.
HEDEFTE ÇİN VAR: İRAN TİCARETİNİN BEL KEMİĞİ
Alınan kararın en fazla Çin’i etkilemesi bekleniyor. İran’ın dış ticaretinde yaklaşık yüzde 30’luk payla ilk sırada yer alan Çin, ülkenin petrol ihracatının da yaklaşık yüzde 90’ını satın alıyor. Bu tablo, Washington’un yeni yaptırım hamlesinin Pekin ile ilişkileri de yeniden gerilimli bir zemine taşıyabilir.
ÇİN'DEN TEPKİ GECİKMEDİ
Çin'in Washington Büyükelçiliği Sözcüsü Liu Pengyu, Pekin yönetiminin her türlü yasa dışı tek taraflı yaptırıma karşı olduğunu ve meşru haklarını ve çıkarlarını korumak için gerekli tedbirleri alacağını belirtti.
ABD-ÇİN TARİFE SAVAŞI YENİDEN HORTLAYABİLİR
Trump yönetimi, 2 Nisan’da Çin’in de aralarında bulunduğu birçok ticaret ortağına ek gümrük vergileri açıklamıştı. Pekin’in misillemesiyle karşılıklı tarifeler hızla yükselmiş, ABD Çin mallarına uyguladığı gümrük vergisini yüzde 145’e, Çin ise ABD ürünlerine uyguladığı tarifeyi yüzde 125’e kadar çıkarmıştı. Washington, diğer ülkelere yönelik ek vergileri 90 gün ertelemiş ancak Çin’e uygulanan tarifeler yürürlüğe girmişti.
MÜZAKERELERLE GELEN GEÇİCİ YUMUŞAMA
Tırmanan ticaret gerilimi sonrası iki ülke yetkilileri müzakere masasına oturmuş, son aşamada ise Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile Donald Trump bir araya gelerek anlaşmaya varmıştı. İran’a yönelik son yaptırım kararı, bu hassas dengeyi yeniden zorlayabilir ve ticaret savaşı yeniden başlayabilir.