Trump’tan tarife ayarı: Çelik tarifelerinde yeni hesap
ABD Başkanı Donald Trump, çelik ve alüminyum ürünlerine uygulanan bazı gümrük vergilerini geri çekmeyi planlıyor. Yönetimin, hayat pahalılığı krizi ve ara seçimler öncesinde artan seçmen tepkisi nedeniyle tarifeleri gözden geçirdiği bildirildi.
Trump geçen yaz çelik ve alüminyum ithalatına yüzde 50’ye varan tarifeler getirmiş, bu metallerden üretilen çamaşır makineleri ve fırınlar gibi çeşitli ürünleri de vergi kapsamına almıştı. Ancak konuya yakın üç kaynağa göre Beyaz Saray, vergilerden etkilenen ürün listesini yeniden değerlendiriyor.
Kaynaklar, yönetimin bazı ürünleri muaf tutmayı, listeyi genişletmeyi durdurmayı ve bunun yerine belirli ürünlere yönelik daha hedefli ulusal güvenlik soruşturmaları başlatmayı planladığını aktardı. Ticaret Bakanlığı ve ABD Ticaret Temsilciliği ofisindeki yetkililerin, tart kalıpları ile yiyecek ve içecek kutuları gibi ürünlerde fiyat artışlarının tüketicilere zarar verdiği görüşünde olduğu belirtildi.
EN SERT TARİFELER ARASINDA
Trump’ın gümrük vergileri ABD’de uygulanan tarifeleri İkinci Dünya Savaşı öncesinden bu yana en yüksek seviyeye çıkardı. Ancak başkan, artan hayat pahalılığı karşısında seçmen tepkisi nedeniyle daha önce de bazı sert vergileri geri çekmişti. Bu ay yayımlanan Pew Research Center anketine göre ABD’li yetişkinlerin yüzde 70’ten fazlası ekonomik koşulları “orta” ya da “kötü” olarak değerlendirirken, yaklaşık yüzde 52’si Trump’ın ekonomi politikalarının koşulları daha da kötüleştirdiğini düşünüyor.
Yönetim, market fiyatlarındaki artışı sınırlamak amacıyla bazı popüler gıda ürünlerine muafiyet tanıdı. Ayrıca Pekin’in misilleme tarifeleri uygulamasının ardından Çin ile yürütülen ticaret savaşında ateşkes ilan edildi.
Çelik ve alüminyum tarifelerini yumuşatma adımı, ekonomistlerin Amerikalıların bu vergilerin maliyetini üstlendiğini belirtmesi sonrasında geldi. Çarşamba günü Temsilciler Meclisi’nde Trump’ın Cumhuriyetçi Partisi’nden bazı üyeler, Demokratlarla birlikte Kanada’ya yönelik tarifelere karşı oy kullandı. Trump’ın tasarıyı veto etmesi bekleniyor.
Metal tarifelerine ilişkin son düzenleme, Washington’da tarifelerin uygulanmasından bu yana karmaşık hale gelen lobi sürecine açıklık getirmeyi de amaçlıyor. Yönetim, ABD’li şirketlerin yabancı üreticiler tarafından yapılan çelik ve alüminyum içerikli ürünlere vergi getirilmesi için başvuru yapmasına izin vermişti. Bu süreç Ticaret Bakanlığı tarafından yürütüldü ve bisiklet parçaları dahil birçok ürün “ulusal güvenlik” gerekçesiyle listeye alındı.
Ancak bu mekanizma, metal içeriği üzerinden yüzde 50’ye varan tarifelere tabi tutulan geniş bir ev eşyası listesi ortaya çıkardı. Bir yetkili, mevcut vergi rejiminin uygulamasının fazla karmaşık hale geldiğini ve basitleştirilmesi gerektiğini ifade etti.
İngiltere, Meksika, Kanada ve AB üyesi ülkeler, tarifelerin gevşetilmesinden fayda sağlayabilecek ülkeler arasında yer alıyor. Ticaret Bakanlığı en son ekim ayında ABD’li şirketlere yabancı tedarikçileri tarifeye tabi tutulmak üzere aday gösterme imkânı tanımış ancak 60 günlük onay süresini aşmıştı. Bu turda Amerikan yatak, kek kalıbı ve bisiklet üreticileri ek vergiler için başvuruda bulundu.
Yaklaşık 100 başvuru, geniş bir ürün yelpazesinin ulusal güvenlik riski gerekçesiyle tarifeye tabi tutulmak istendiğini ortaya koydu. Başvurulardan birinde bir şirket, ekmek ve benzeri ürünler olmadan ABD askerlerinin sağlıklı beslenemeyeceğini savundu.
Ticaret Bakanlığı, ABD Ticaret Temsilciliği ve Beyaz Saray konuya ilişkin yorum yapmadı. Trump yönetiminin metal tarifelerine yönelik nihai düzenlemeyi ne zaman açıklayacağı ise henüz netleşmedi.