Uğuldayan kumların arasında 144 renkli göl saklanıyor
Çin’in İç Moğolistan Özerk Bölgesi’nde uzanan Badain Jaran Çölü, kuraklığın ortasında hiç beklenmeyecek bir manzaraya ev sahipliği yapıyor. Dev kum tepelerinin arasındaki çukurlarda 144 göl bulunuyor. Bu göllerin bazıları mavi ve turkuaz görünürken bazıları yeşil, sarı ve pembeye çalan tonlarıyla dikkat çekiyor.
Çölü sıra dışı yapan yalnızca göller de değil. Badain Jaran’daki dev kum tepelerinin bazıları 460 metreye kadar yükseliyor. Kumların hareket etmesiyle tepelerden zaman zaman derin bir uğultu duyuluyor. Bu nedenle bölgedeki oluşumlar “şarkı söyleyen kumlar” olarak da biliniyor.
KURAKLIĞIN ORTASINDA 144 GÖL
Badain Jaran’da yağış oldukça az olmasına rağmen kumulların arasında irili ufaklı göller varlığını sürdürüyor. Bunların önemli bir bölümünü yer altından gelen suların beslediği düşünülüyor. Böylece yüzeyi uçsuz bucaksız kumlarla kaplı bölgenin bazı noktalarında kalıcı su birikintileri oluşabiliyor.
Göllerin hepsi aynı özelliklere sahip değil. Tuzluluk oranları ve içerdikleri mineraller ile mikroorganizmalar değiştikçe suların görünümü de farklılaşıyor. Bu nedenle yukarıdan bakıldığında kumların arasında farklı renklerde göllerin yan yana sıralandığı sıra dışı bir manzara ortaya çıkıyor.
Bölgedeki göller aynı zamanda çöl yaşamı açısından büyük önem taşıyor. Su bulunan alanların çevresinde bitki örtüsü gelişirken çeşitli kuşlar ve başka canlılar da bu küçük vahalardan yararlanıyor.
DEV KUM TEPELERİNDEN UĞULTU YÜKSELİYOR
Badain Jaran’ın bir başka dikkat çekici özelliği ise kumlarından gelen ses. Kuru kum taneleri, kumulların dik yamaçlarından toplu halde aşağı kaydığında titreşim oluşuyor. Çok sayıda kum tanesinin aynı anda hareket etmesiyle uğultuya veya uzaktan gelen bir sese benzeyen güçlü bir titreşim duyulabiliyor.
Bu olay özellikle büyük ve kuru kumullarda ortaya çıkıyor. Bölgede yüzlerce metreye ulaşan kum tepelerinin bulunması da Badain Jaran’ı “şarkı söyleyen kumların” görüldüğü en dikkat çekici yerlerden biri haline getiriyor.
144 renkli gölü, 460 metreye ulaşan dev kumulları ve ses çıkaran kumlarıyla Badain Jaran Çölü, 2024 yılında “Badain Jaran Çölü – Kum Kuleleri ve Göller” adıyla UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne dahil edildi.