Z kuşağı bu evlilik geleneğini reddediyor
Evlilikte soyadı değiştirme geleneği, Z kuşağı kadınları arasında hızla itibar kaybediyor. İngiltere'de yapılan yeni bir araştırma, 18-34 yaş arası kadınların yalnızca üçte birinin evlendikten sonra eşinin soyadını almayı düşündüğünü ortaya koydu.
YouGov UK’nin 2.192 yetişkinle gerçekleştirdiği anket, bu tercihin özellikle Y ve Z kuşağında değişmekte olduğunu gösteriyor. Genç kadınlar, bu geleneği artık daha çok ataerkil bir kontrol biçimi olarak değerlendiriyor ve bireysel kimliklerini korumayı tercih ediyor.
Verilere göre 18-34 yaş arası kadınların yalnızca yüzde 35’i eşinin soyadını almayı düşünürken, yüzde 24’ü her iki eşin de kendi soyadını kullanması gerektiğini savunuyor. Aynı yaş grubundaki erkeklerde bu oran yüzde 10 civarında kalıyor. Çift soyadı ya da erkeğin kadının soyadını alması fikri ise hem kadınlar hem de erkekler arasında daha az yaygın.
Araştırma, soyadı geleneğinin kuşaklar arasında ciddi bir bölünmeye yol açtığını da gözler önüne seriyor. Kadınların yüzde 51’i, erkeklerin ise yüzde 56’sı hâlâ eşinin soyadını almayı destekliyor. Ancak genç nesilde bu oranlar belirgin şekilde daha düşük.
Kadının eşinin soyadını alması geleneği, tarihsel olarak "coverture" adı verilen bir hukuk sistemiyle şekillenmişti. Bu sistemde evlenen kadınlar, bireysel kimliklerini ve mülkiyet haklarını kaybediyor, eşlerinin yasal koruması altına giriyordu. Bu nedenle bugün birçok kadın bu geleneği, kadının kimliğini bastıran bir uygulama olarak görüyor.
Öte yandan İspanya, İzlanda ve Yunanistan gibi ülkelerde farklı uygulamalar mevcut. Yunanistan’da 1983’ten bu yana kadınlar evlendikten sonra kendi soyadlarını kullanmak zorunda. İspanya ve İzlanda’da ise soyadlarını korumak yaygın bir eğilim.
Bu eğilim ABD'de yapılan bir anketle de destekleniyor. 2023 tarihli çalışmaya göre, Amerikalı kadınların yaklaşık yüzde 80’i eşlerinin soyadını alırken, yüzde 14’ü kendi soyadını koruduğunu, yüzde 5’i ise çift soyadı tercih ettiğini belirtti.