Zeytin hasadını 1 yıl boyunca yasakladılar: O saatler arasında yapılamayacak
İspanya'nın Endülüs bölgesinde, zeytin hasadıyla ilgili dikkat çeken bir karar alındı. Süper yoğun zeytinliklerde gün batımından gün doğumuna kadar makinelerle hasat yapılması bir yıl süreyle yasaklandı. Kararın arkasında ise zeytinler değil, geceleri ağaçları barınmak için kullanan kuşlar bulunuyor.
Yasak, bütün zeytin üretimini veya gündüz yapılan hasadı kapsamıyor. Yalnızca ağaçların sık sıralar halinde yetiştirildiği zeytinliklerde, bitki sıralarının üzerinden ilerleyen büyük hasat makinelerinin gece çalışması durduruldu. Uygulama 2026-2027 hasat sezonu boyunca geçerli olacak.
GECE HASADINDA KUŞLAR İÇİN RİSK ORTAYA ÇIKTI
Endülüs'teki süper yoğun zeytinliklerde hasat makineleri güçlü ışıklar sayesinde geceleri de çalışabiliyor. Ancak aynı saatlerde çok sayıda kuş zeytin ağaçlarını dinlenmek ve geceyi geçirmek için kullanıyor. Özellikle göç ve kışlama dönemlerinde bölgedeki zeytinlikler kuşlar açısından önemli bir barınma alanına dönüşüyor.
Karardan önce yapılan araştırmalarda 137 hektarlık alanda 44 saha kontrolü gerçekleştirildi. İncelemeler sırasında 66 farklı türe ait toplam 8 bin 127 kuş kaydedildi. Araştırmacılar, sık dikilmiş modern zeytinliklerin de geleneksel zeytinliklere benzer şekilde çok sayıda kuşa yaşam alanı sağladığını belirledi.
Çalışmaların sonucunda gece yapılan mekanik hasadın bazı kuş türleri üzerinde olumsuz etki oluşturduğu tespit edildi. Kuşları makinelerden uzaklaştırmak amacıyla denenen yöntemlerin ise sorunu yeterince azaltmadığı belirtildi. Bunun üzerine gece hasadının geçici olarak durdurulmasına karar verildi.
EN AZ 80 GECE DENETİMİ YAPILACAK
Kararın uygulanıp uygulanmadığını kontrol etmek için Endülüs genelindeki zeytinliklerde en az 80 gece denetimi gerçekleştirilecek. Kontroller gün batımı ile gün doğumu arasında yapılacak ve denetimlerin sayısı illerdeki süper yoğun zeytinlik alanlarına göre dağıtılacak.
Bununla birlikte yasakta bir istisna bulunuyor. Kuşlara zarar vermeden gece hasadı yapılmasını sağlayabilecek teknolojilerin denendiği, yetkililer tarafından onaylanmış araştırma alanlarında çalışmalar devam edebilecek. Ancak bu denemelerin ticari amaç taşımaması gerekiyor.
Araştırmalar sonucunda kuşları koruyan güvenli bir yöntem geliştirilirse mevcut yasak yeniden değerlendirilebilecek. Şimdilik Endülüs'teki süper yoğun zeytinliklerde makineler güneş battıktan sonra duracak ve hasada gündüz saatlerinde devam edilecek.