Galatasaray

Galatasaray Spor Kulübü, 1905 yılında Galatasaray Lisesi öğrencilerinden Ali Sami Yen tarafından kurulur. 1905 yılından 1919 yılına kadar başkanlık yapan Ali Sami Yen, kulübün kuruluş amacını “Maksadımız İngilizler gibi toplu bir halde oynamak, bir renge ve bir isme malik olmak ve Türk olmayan takımları yenmek” sözleriyle anlatır.

Ali Sami Yen’in başı çektiği kulübün kurucu üyeleri ise Asım Sonumut, Emin Bülend Serdaroğlu, Celal İbrahim, Nikolof, Milo Bakiş, Pol Bakiş, Bekir Sıtkı Bircan, Tahsin Nahit, Reşat Şirvanizade, Hüseyin Hüsnü, Refik Cevdet Kalpakçıoğlu, Abidin Daver olmuştur.

1905’te Osmanlı İmparatorluğu’nda bir dernekler yasası bulunmadığından, Galatasaray Spor Kulübü yasal olarak tescil edilme olanağını bulamamıştır. 1912 yılında Cemiyetler Kanunu çıkarıldıktan sonra, kulüp yasal bir kimlik kazandı.

Ali Sami Yen ve arkadaşları, 1905’de Kadıköy’de bir Rum ekibiyle oynadıkları maça isimsiz olarak çıkar ve maçı 2-0 kazanırlar. Maçların sonunda, kulübün ismi seyirciler tarafından konur:

“Galata Sarayı Efendileri”

İLK RENKLERİ KIRMIZI-BEYAZ

Galatasaray Spor Kulübü’nün ilk renkleri kırmızı-beyaz olarak belirlenmişti. Türkçülük renklerinden esinlenerek seçilen bu renkler, dönemin baskıcı ve yanlı düşünen yönetimi tarafından kuşkuyla karşılanarak futbolcular yakın bir takibe alındılar. Osmanlı İmparatorluğu’nun giderek yükselen bir Türkçülük hareketinden korkması ile; bu renklerin kullanılması da yasaklanır. O zamanki lig federasyonunun teklif ettiği, sarı-siyah renkler de gündeme gelmiş, ancak kalıcı olmayınca yeni renkler bulunması gerekmiştir. Son olarak sarı-kırmızı renklerde karar kılınır. Sarı-Kırmızı formalı Galatasaray Futbol Takımı ilk kez 6 Aralık 1908 günü Barhau İngiliz gemisi takımıyla yapılan maça çıkar.

İLK LOGO KARTAL

Galatasaray’ın ilk amblemi, 333 Şevki Ege tarafından çizildi. Bu, ağzında futbol topu olan kanatları gerili bir kartaldı. ‘Kartal’, Galatasaraylıların üzerinde durduğu bir amblem örneğiydi. Ancak, kartal adı benimsenmeyince, Şevki Ege’nin kompozisyonu bir kenara itildi. Sonraları, Galatasaray amblemi doğdu ve benimsendi.

STADYUM

Galatasaray, iç saha maçlarını İstanbul Seyrantepe’de bulunan Türk Telekom Stadyumu’nda oynamaktadır. 2011 yılından beri bu stadyumda oynayan Galatasaray, 1919 yılına kadar iç saha maçlarını Papazın Çayırı’nda oynadı. 1919 yılında Taksim Stadyumu’nun açılmasıyla futbolun yeni merkezi Taksim Stadyumu oldu. 1939 yılında kentsel dönüşüm projesi kapsamında Taksim Stadı’nın da içinde yer aldığı tarihi Taksim Kışlası yıkılınca stat da ortadan kalkmış oldu.

1930’lu yıllarda Fenerbahçe, Papazın Çayırı olarak bilinen araziyi mülkiyetine alarak Fenerbahçe Stadı hâline getirirken, Beşiktaş da şimdiki Çırağan Oteli’nin yerindeki Şeref Stadı’nda maçlarını oynamaya başladı. Aynı dönemde stat konusunda en büyük problemi Galatasaray yaşamıştır.

Fotoğraf: galatasaray.org

Galatasaray Ali Sami Yen Stadyumu’ndaki ilk maçını 24 Eylül 1944 tarihinde Süleymaniye’ye karşı oynadı. Ancak o günlerde kent merkezine uzaklığı, ulaşım zorluğu ve çok sert rüzgâr alması gibi nedenlerle burada uzun süreli futbol oynama imkânı olmadı. 1955-1964 yılları arasında BJK İnönü Stadyumu’nda oynayan Galatasaray, 20 Aralık 1964’te olaylı bir şekilde tekrar açılan Ali Sami Yen Stadyumu’na geçti.

TÜRKİYE’NİN EN BÜYÜK İKİNCİ STADYUMU

120 dönümlük tepeye inşa edilen Türk Telekom Stadyumu 15 Ocak 2011’de açıldı. Türkiye’deki C90 görüş açısına sahip ilk stadyumu özelliğini taşımaktadır. Toplam 52.223 koltuk kapasitesine sahip olan stadyum, Atatürk Olimpiyat Stadyumu’ndan sonra seyirci kapasitesi bakımından Türkiye’nin en büyük ikinci stadyumudur. Stadyum, 15 Ocak 2011 tarihinde Galatasaray ile Ajax arasında oynanan özel maç ile açıldı. Galatasaray, Türk Telekom Stadyumu’ndaki ilk resmî maçına, 23 Ocak 2011 tarihinde Sivasspor ile Süper Lig’in 2010-11 sezonunun ikinci yarısının ilk maçında çıktı. Galatasaray maçı 1-0 kazanırken stadyumdaki ilk golü Servet Çetin attı.

EFSANE İSİM METİN OKTAY

Galatasaray tarihinde en unutulmaz isim Metin Oktay olmuştur. Lig tarihinde altı kez ‘Gol Kralı’ unvanını yakalayan Metin Oktay, en çok gol krallığı yaşayan isim olmayı başarmıştır. Metin Oktay, 1955 yılında Galatasaray ile anlaştı. 1956-56 ve 1957-58 sezonlarında İstanbul Profesyonel Ligi şampiyonlukları yaşarken; ligde attığı gollerle üç sezon üst üste ‘Gol Kralı’ oldu. 1959’da kurulan Millî Lig’de de gol krallıkları yaşamaya devam etti ve ligin ilk üç sezonunda ‘Gol Kralı’ unvanını korudu. Öte yandan 1962-63, 1964-65 ve 1968-69 sezonlarında üç gol krallığı daha elde etti.

TAÇSIZ KRAL METİN OKTAY

Metin Oktay, futbolculuk kariyerini sonlandırdıktan hemen sonra, 1969-70 sezonunda Galatasaray teknik direktörü Tomislav Kaloperović’in yardımcılığına getirildi; fakat sezon sonunda teknik direktöründe değişikliğe gidilince görevinden ayrıldı. Galatasaray’da yöneticilik de yapan Metin Oktay, 13 Eylül 1991’de, Boğaziçi Köprüsü çıkışında geçirdiği trafik kazası sonucu 55 yaşında hayatını kaybetti.

BAŞARILARI

Galatasaray, Türkiye profesyonel liglerini ve Türkiye kupasını en çok kazanan takımdır. Galatasaray’ın 22 lig şampiyonluğu, 18 Türkiye Şampiyonluğu bulunmaktadır. Galatasaray ayrıca, UEFA organizasyonlarında kupa kaldırmış tek Türk takımıdır. Sarı-kırmızılı ekibin müzesinde UEFA Kupası ve UEFA Süper Kupası yer almaktadır. UEFA Kupası finalinde Arsenal’i penaltılarla yenen Galatasaray, UEFA Süper Kupa finalinde de Real Madrid’i uzatmada mağlup ederek iki kupayı da müzesine götürmeyi başarmıştır.

GALATASARAY’IN UNUTULMAZ MAÇLARI

ULUSAL BAŞARILAR

  • Süper Lig (22): 1961-62, 1962-63, 1968-69, 1970-71, 1971-72, 1972-73, 1986-87, 1987-88, 1992-93, 1993-94, 1996-97, 1997-98, 1998-99, 1999-00, 2001-02, 2005-06, 2007-08, 2011-12, 2012-13, 2014-15, 2017-18, 2018-19
  • Türkiye Kupası (18): 1963, 1964, 1965, 1966, 1973, 1976, 1982, 1985, 1991, 1993, 1996, 1999, 2000, 2005, 2014, 2015, 2016, 2019
  • Süper Kupa (16): 1966, 1969, 1972, 1982, 1987, 1988, 1991, 1993, 1996, 1997, 2008, 2012, 2013, 2015, 2016, 2019
  • Millî Küme (1): 1939
  • Başbakanlık Kupası (5): 1975, 1979, 1986, 1990, 1995
  • 50. Yıl Kupası (1): 1973
  • İstanbul Ligi (6): 1925, 1926, 1927, 1929, 1931, 1949
  • İstanbul Futbol Ligi (3): 1909, 1910, 1911
  • Cuma Ligi (2): 1916, 1922
  • İstanbul Profesyonel Ligi (3): 1955, 1956, 1958

ULUSLARARASI BAŞARILAR

  • UEFA Süper Kupa (1): 2000
  • UEFA Kupası (1): 1999-2000

GALATASARAY’IN UEFA KUPASI ZAFERİ BELGESELİ