Sözcü Plus Giriş

600 yıllık gelenek

Meşhur Tokat yazmalarında Osmanlı geleneği 600 yıllık motifler işleniyor. Mesleğin bitme noktasına geldiğini söyleyen Tokatlı ustalar, Tokat yazmalarının üretiminde yüzyıllar önceki tekniğin bugün de aynı şekilde uygulandığını söyledi. İşte 600 yıllık geleneğin yolculuğu...

Güncellenme: 15:12, 24/02/2021
600 yıllık gelenek

Geçmişi 600 yıl öncesine dayanan Tokat yazmaları bugün hâlâ geleneksel yöntemlerle üretilmeye devam ediliyor. Yazmaların yapım aşamasını anlatan Tokatlı ustalar, el yapımı yazma motiflerinin Osmanlı geleneğini yansıttığını söyledi.

Tokat yazmalarının üretiminde yüzyıllar önceki teknik, bugün de aynı şekilde uygulanıyor. Ihlamur ağacından yapılan baskılara işlenen motifler, önce pamuklu bezlere basılıyor. Baskı yapılan bezler, daha sonra içi su dolu havuzlara bırakılıp, ayakla çiğneniyor ve sobalı odalarda kurutuluyor.

“DEDE MESLEĞİNE GÖNÜL VERDİK”

Dede mesleğini devam ettirdiğini söyleyen, evli ve 4 çocuk babası olan, Geleneksel Yazma İmalatçıları Derneği Başkanı Ahmet Duran Yaşın, Tokat yazma üretimi hakkında şunları söyledi:

“Bu meslek dede mesleği, biz de bu mesleğe gönül verdik. Halen eski usullere uygun olarak devam ettirmeye çalışıyorum. El baskısı yazmacılık, Osmanlıların Tokat civarına gelmesi ile Tokat’ta sınırlandırılmış. Daha önceleri saray kıyafetleri, sarayda kullanılacak ürünler çalışılıyorken, daha sonra gitgide yaygınlaşıyor. Bu yöresel yazmaların imalat yeri olarak Tokat merkez seçilmiş. 20- 30 yıl önce bir sektör halindeyken şu anda meslek, tamamen sekteye uğramış durumda. Gerçekten Tokat yazmasını geleneksel olarak yapan, bir elin parmağını geçmeyecek kadar az usta kaldı. 10- 15 kişi geleneksel yöntemi yürütmeye çalışıyor.”

TOKAT YAZMALARININ YAPIM AŞAMALARI

El baskısı yazmacılığının 3 mesleği bir araya getiren sanat olduğunu kaydeden Yaşın, Tokat yazmalarının yapım aşamasını şöyle anlattı:

“Kalıplarımız ıhlamur ağacından oyulur. Bunun sebebi ıhlamurun, oyulmaya uygun çok yumuşak bir ağaç olması. Şekil aldıktan sonra kesinlikle kırılma ve yamulma yapmaz. Lifleri boyayı emme özelliğine sahiptir. Boyaya batırdığımız zaman eşit bir şekilde boyayı emiyor. Tekrar kumaşın üzerine uyguladığın zaman düzgün ve eşit bir şekilde baskıyı sağlamış oluyor.”

“Ustayım diyen bir insan öncelikle kalıbını kendisi yapar. Mesleğimizde bir oymacılık sanatı var. Boya olayı sadece bir çeşit değil birkaç çeşit boya ile bu da renklilik sağlıyor. Bunun için de kimyagerlik gerekiyor. En son aşama baskı ve tasarım. Sanat dediğim gibi 3 mesleği bünyesinde barındıran bir sanat.” (DHA)

Yayınlanma Tarihi:15:05,