Bu web sitesi ne yazık ki Internet Explorer 9 ve altını desteklememektedir. Lütfen web tarayıcınızı Internet Explorer 10 ve üstü bir sürüme yükseltiniz.
İranlılar ve ısrarlı nezaket kuralları
İranlılar ve ısrarlı nezaket kuralları
İranlılar, bakkaldan alış veriş yapmaktan nükleer müzakerelere kadar her tür sosyal iletişimde insanların birbirine nasıl davranması gerektiğini hatırlatır.
Seyahat 11 Aralık 2018 - 16:12

Arapça kökenli Farsça kelime ‘taarof’, İran’ın karmaşık görgü kurallarını tarif eder. Buna göre, söylenen söz kelime anlamından ötesini ifade eder. Taarof dünyasında nezaket gurur demektir. İnsanlar kabul etmek istedikleri şeyi reddeder; yani kastetmek istemedikleri şeyi söyler, hissetmedikleri şeyi ifade eder. Aslında tersini yapmak ya da söylemek yoluyla gönlünden geçenleri aktarmak ister.

İran’da bakkaldan malzeme satın almaktan nükleer müzakerelere kadar her tür sosyal iletişimde bu gelenek insanların birbirine nasıl davranması gerektiğini hatırlatır. Olumlu bir anlam içermekle beraber yanlış kullanıldığında, bir başkasının cömertliğinden yararlanmaya çalışıldığında kötü karşılanır.

i2Minnesota Üniversitesi’nde Ortadoğu uzmanı William O Beeman’a göre “Taarof’ta temel konsept ‘alttan almak’ şeklinde ifade edilebilir. “Kişiler karşıdakinin statüsünü yükseltmeye, kendi statülerini düşürmeye çalışır.”

İran gibi hiyerarşiye dayalı bir toplumda bu davranış “sosyal istikrar sağlar, zira iki taraf da bunu yaptığında eşitlik sağlanmış olur”. İran’ı diğer Ortadoğu ülkelerinden ayıran ve geleneklerinde, dilinde ve zengin birçok sanat dalında korunan Fars kimliğidir. Rumi, Firdevsi, Hafız ve Ömer Hayyam Doğu’da ve Batı’da hala bilinen ve sevilen şairlerdir.

i6İranlılar kültür miraslarından gurur duyar. Nevruz (Fars yeni yılı) en önemli tatil olarak görülür. “Taarof İran halkının nazik özünü temsil ediyor. Bizim kültürümüzde insanın kendisini doğrudan ve objektif bir şekilde ifade etmesi kabalık olarak görülebilir” diyor İranlı ressam Fereshteh Najafi. “İranlılar açısından nazik sözler her zaman önemlidir. Belki de Farsiler şair ruhlu olduğundandır bu. Bizim en önemli düşünürlerimiz eski şairlerdir, nezaket ve övgü dolu dilimiz ise bugün de hala canlılığını koruyor.”

i3İranlılara özgü en önemli özelliklerden biri de misafirperverlikleridir. İnsanlar ellerinde ne varsa sizinle paylaşır ve maddi olanaklarının elvermediği ölçüde fazla şey sunarlar size. İşte en saf haliyle taarof budur.

Bir çay daveti misafiri gece ağırlamaya kadar gidebilir. Birine yol sorsanız tarif etmek yerine sizi oraya götürür. İranlılar gerçekten nazik ve saygılı olduğundan içten davetleri kibarlık jestlerinden ayırması da zordur. Fakat taarof’un taarof olarak görülmemesi gerekir. Bu ne kadar az belirginse o kadar başarılıdır. Şüpheye düştüğünüzde yapılacak en doğru şey kendinizi karşıdaki insanın yerine koymak ve onun ihtiyaçlarına öncelik vermektir. İran’da gelenekler misafire kral muamelesi yapılmasını gerektirir…

i4

BBC

Son güncelleme: 16:13 - 11.12.2018