40 yılın en düşük seviyesi piyasaları karıştırdı: "O rakamları bir daha göremeyeceğiz"
Japonya’nın önde gelen şirket yöneticileri, döviz kurundaki sert dalgalanmaların ve yendeki erimenin ülke ekonomisi üzerinde büyük risk oluşturduğu konusunda uyarılarda bulundu. Zayıf yen ihracata katkı sağlasa da ithalata bağımlı Japon sanayisi için tırmanan ham madde ve gıda maliyetleri kaygıları artırdı.
Japon iş dünyası, döviz kurlarındaki yüksek oynaklık ve Japon yeninin dolar karşısında kalıcı şekilde değer kaybetmesinin ülke ekonomisini tehdit ettiği görüşünde birleşiyor. Yenin dolar karşısında 164 seviyesine gerileyerek son 40 yılın en düşük seviyesini görmesi, temmuz ayında Japonya ve ABD ortaklığıyla piyasaya müdahale edilmesine yol açmış ve kurda yüzde 5'lik bir toparlanma sağlamıştı. Ancak iş dünyasının endişeleri devam ediyor.
İTHALAT MALİYETLERİ İHRACAT AVANTAJINI GÖLGELİYOR
Mitsubishi Electric Mali İşler Direktörü (CFO) Kenichiro Fujimoto, "Japon ekonomisinin tamamını etkileyen sorunlar bizleri de doğrudan etkiliyor. Zayıf bir yen, her şeyin yolunda gittiği anlamına gelmez" ifadelerini kullandı.
Enerji, ham madde ve gıda fiyatlarındaki artışın iç talebi baskıladığına dikkat çeken uzmanlar, bu durumun Japonya’nın onlarca yıldır süren deflasyondan kademeli çıkış sürecini de tehlikeye attığını vurguluyor.
Japon Dış Ticaret Teşkilatı (JETRO) Başkanı Norihiko Ishiguro ise düzenlediği basın toplantısında, zayıf yenin ihracat açısından avantaj sağladığını ancak Japon şirketlerinin ham maddelerinin neredeyse tamamını ithal ettiğini hatırlattı.
Ishiguro, "Belirli bir kur seviyesinden sonra maliyetler aşırı artıyor. Bu nedenle ihracatçıların zayıf yenden her zaman kazançlı çıktığını söyleyemeyiz" dedi.
FİYAT ARTIŞLARI VE YERLİ ÜRETİM ARAYIŞI
Maliyet baskısı perakende sektöründe de kendisini hissettiriyor. Uniqlo markasının sahibi Fast Retailing CFO'su Takeshi Okazaki, yenin değer kaybını telafi etmek amacıyla sonbahar ve kış ürünlerinin fiyatlarında yaklaşık %4'lük bir artışa gitmeyi planladıklarını açıkladı. Okazaki, kurdaki hızlı değişimlere ayak uydurmanın zorluğuna ve bu durumun finansal performansı olumsuz etkileyebileceğine işaret etti.
Muji mağazalarını işleten Ryohin Keikaku’nun Başkanı Satoshi Shimizu ise kar marjlarını korumak adına yalnızca zam yapmaya dayanmak yerine iç üretimi artırarak maliyetleri düşürmeyi hedeflediklerini belirtti.
PİYASALARDA YÜKSEK OYNAKLIK ENDİŞESİ
Sert kur hareketleri, küresel ölçekte faaliyet gösteren şirketlerin kârlılık tahminlerini ve yatırım kararlarını zorlaştırıyor. Zayıf yen sayesinde rekor çeyrek dönem kârı açıklayan Mitsui & Co'nun CFO'su Makoto Tanaka, "Her şeyden önce piyasanın istikrara kavuşmasını ve dalgalanmanın azalmasını temenni ediyorum" dedi.
Rakip ticaret devi Mitsubishi Corp'un CFO'su Yoshihiro Shimazu da yüksek oynaklığın etkilerini doğrudan hissettiklerini ve mevcut kur varsayımlarını güncelleyeceklerini ifade etti.
JETRO tarafından yayımlanan bir araştırmaya göre, şirketlerin yaklaşık %20'si dolar/yen kuru için en ideal aralığın 120–124 seviyesi olduğunu belirtiyor. Kurun 150 yenin üzerinde olmasını tercih eden şirketlerin oranı ise yalnızca %11'de kaldı.
Ancak yenin yeniden bu seviyelere güçleneceğine dair umutlar zayıflıyor. Mitsubishi Electric CFO'su Fujimoto, "Japonya'nın ekonomik temelleri ve dış ticaret dengesindeki toparlanma eksikliği göz önüne alındığında, dolar karşısında 120–130 yen seviyelerini muhtemelen bir daha göremeyeceğiz" değerlendirmesinde bulundu.