Çiftçi gününü borç batağında geçiriyor
Çiftçinin emeğini gündeme getirmek için kutlanan Dünya Çiftçiler Günü’ne Türkiye’deki üreticiler 1 trilyonu aşan borç ve banka takibindeki krediler ile girdi.
Mazottan gübreye, elektrikten suya kadar enflasyonla birlikte her geçen gün artan üretim maliyetleri ile zorlanan çiftçinin, son iki yılda yaşanan iklim felaketleri ile borçları katlandı. Bu yıla da felaketlerle başlayan üreticiler 1984 yılından bu yana her yıl tüm dünyada kutlanan 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü’ne buruk ve borçlu girdi.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre 2026 Mart ayı itibarıyla tarım, avcılık ve ormancılık alanındaki toplam kredi borcu 1 trilyon 371 milyar liraya ulaşırken, sadece tarım alanında bankalara olan borç 1 trilyon 355 milyar liraya ulaştı. Geçen yılın aynı ayında bu borç tutarı tarımda 960 milyar TL idi. Bu verilerle tarım alanındaki kredi borcu bir yılda yüzde 41 arttı. Geçen yılın mart ayında 5.3 milyar lira olan tarımdaki takipteki kredi borcu tutarı bu yılın mart ayında ise yüzde 300’lük rekor artış ile 21.2 milyar liraya ulaştı.
ÇİFTÇİ SAYISI DÜŞTÜ
Tarım sektörü bu yıla 1.2 trilyon liralık toplam nakdi kredi borcu ile başlarken takipteki kredi borcu ise 17 milyar lira idi. Her geçen ay borç batağına saplanan tarım sektörü uzun süredir krizde olan inşaat ve perakende ile birlikte en borçlu sektörlerden biri oldu.
SGK istatistiklerinde de 2009 yılında zorunlu tarım sektöründeki kişi sayısı 1 milyon 14 kişi iken, 2026’nın şubatında bu sayı 616 bin 244’e düştü. Geçen yıl nisan ayında yaşanan zirai don, özellikle meyvecilik alanında çiftçinin en ağır darbeyi aldığı afetlerden biri olurken, Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi (TARSİM) üreticilere toplam 23 milyar lira hasar ödemesi yapması ile faturanın en az 23 milyar lira seviyesinde olduğu ortaya çıkmıştı.
Tarımda daralma %8.8
- Uluslararası Tarım Üreticileri Federasyonu (IFAP) tarafından alınan kararla 1984 yılından bu yana her yıl tüm dünyada kutlanan 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü, federasyonun da kuruluş gününde kutlanarak üreticilerin sorunlarına ve üretim değerine dikkat çekmeyi amaçlıyor. Türkiye ekonomisi 2025 yılında yüzde 3.6 büyüme kaydederken, tarım sektörü ise yüzde 8.8 oranında daraldı. Türk çiftçisi, 24 milyon hektar alanda 137 milyon ton bitkisel üretime imza atarken, son dönemlerde iklim krizlerinden yüksek maliyetlere çiftçilikten hayvancılığa her alanda zorlu koşullara karşı üretimi sürdürmeye çalışıyor.