Dünyanın en kurak çölünün altından dev su hazinesi çıktı
Yeni araştırma, bugün dünyanın en kurak bölgelerinden biri olan Sahra-Arap Çölü'nün milyonlarca yıl önce nehirler ve göllerle kaplı olduğunu ortaya koydu. Bölgede timsahların ve su aygırlarının yaşadığı tespit edildi.
Sahra-Arap Çölü'nün geçmişine ilişkin yapılan yeni araştırma, bölgenin milyonlarca yıl önce bugünkü kurak görünümünden çok farklı olduğunu ortaya koydu. Mağaralardan elde edilen iklim verileri ve fosil kalıntıları, çölün son 8 milyon yıl içinde defalarca yeşil alanlara dönüştüğünü gösterdi. Bu dönemlerde oluşan nehir ve göllerin, hayvanların ve ilk insanların Afrika ile Avrasya arasında geçiş yapmasını sağladığı belirlendi.
Nature dergisinde yayımlanan araştırmada, mağaralardaki sarkıt ve dikitlerden elde edilen veriler ile bölgedeki fosil bulguları incelendi. Çalışma, Arabistan'ın milyonlarca yıl boyunca iklim koşullarına bağlı olarak değişen doğal bir göç koridoru olduğunu ortaya koydu.
ÇÖLDE TİMSAH VE SU AYGIRI FOSİLLERİNE RASTLANDI
Araştırmacılar, bugün son derece kurak olan bölgelerde timsah, su aygırı, at ve hortumlulara ait fosil kalıntılarına ulaştı. Bu hayvanların yaşamlarını sürdürebilmesi için sürekli su kaynaklarına ihtiyaç duyması, geçmişte bölgede nehir ve göllerin bulunduğuna işaret etti.
Fosillerin Geç Miyosen ve Pleyistosen dönemlerine ait olduğu belirtildi. Bu dönemlerde Arabistan'da yağışların arttığı ve daha nemli iklim koşullarının hakim olduğu tespit edildi. Oluşan su kaynaklarının, hayvanların Afrika ile Avrasya arasında hareket etmesini kolaylaştırdığı değerlendirildi.
YAĞIŞLI DÖNEMLER ZAMANLA DÜZENSİZ HALE GELDİ
Araştırmada mağaralarda binlerce yıl boyunca oluşan sarkıt ve dikitler de incelendi. Bu mineral oluşumlarının kimyasal yapısı, geçmişteki yağış miktarları ve iklim koşulları hakkında bilgi sağladı.
Elde edilen veriler, Arabistan'da milyonlarca yıl boyunca tekrarlanan yağışlı dönemlerin yaşandığını gösterdi. Muson sistemlerinin etkisinin zamanla zayıflamasıyla yağış miktarının azaldığı ve yağışlı dönemlerin daha düzensiz hale geldiği belirlendi.
Bu değişimin, Pleyistosen döneminde Kuzey Yarımküre'deki buz örtüsünün genişlemesiyle aynı döneme denk geldiği aktarıldı.
İLK İNSANLARIN GÖÇÜNDE ÖNEMLİ ROL OYNADI
Araştırmada, Arabistan'ın Afrika'dan Avrasya'ya gerçekleşen insan ve hayvan göçlerinde önemli bir geçiş noktası olduğu vurgulandı. İklimin nemli olduğu dönemlerde açılan doğal geçiş yolları, canlıların kıtalar arasında yayılmasına imkan sağladı.
İklimin yeniden kuraklaşmasıyla bu yollar ortadan kalkarken hayvan toplulukları da birbirinden izole oldu. Araştırma, Arabistan'ın geçmişteki iklim değişimlerinin yanı sıra kıtalar arasındaki canlı hareketliliğinde de önemli bir yere sahip olduğunu ortaya koydu.