Ekonomi sermaye girişine bağımlı
Ülkenin yıl sonuna kadar ödeyeceği dış borç toplamı 225.4 milyar dolar. Bu finansman ihtiyacı, Merkez Bankası brüt rezervini aşarken, swap hariç net rezervin 143.8 milyar dolar üzerinde.
Türkiye ekonomisi, 2026’ya kısa vadeli dış borç baskısıyla girdi. Vadesine bir yıldan az kalmış dış borç stoku 225.4 milyar dolar düzeyinde. Bu tutar, yıl sonuna kadar ya ödenecek ya da yeniden çevrilecek. Ödeme kapasitesinin temel göstergesi olan rezervlerle karşılaştırıldığında ise tablo dikkat çekiyor. 13 Şubat 2026 tarihli Merkez Bankası’nın brüt rezervleri 211.8 milyar dolar seviyesinde.
Rezervler rekor seviyelere ulaşmış olsa da reel sektör, bankalar ve kamunun toplam finansman ihtiyacı, Merkez Bankası rezervlerinin halen 13.6 milyar dolar üzerinde. Üstelik Ekonomist Dr. Mahfi Eğilmez’in hesaplamalarına göre, TCMB’nin net rezervi 95.9 milyar dolar, swap hariç net rezerv ise 81.6 milyar dolar düzeyinde. Uluslararası alanda rezerv yeterliliği için referans kabul edilen Guidotti-Greenspan kuralı, rezervlerin bir yıl içinde vadesi dolacak dış borçlara eşit ya da ondan yüksek olmasını öngörüyor.
KRİTİK ÜÇ AYDA ÖDEME YÜKLÜ
Bu çerçevede bakıldığında brüt rezervler ile kısa vadeli borç arasında 13.6 milyar dolarlık bir açık bulunuyor. Net rezerv bazında açık 129.5 milyar dolara, swap hariç net rezervde ise 143.8 milyar dolara çıkıyor. Güçlenme eğilimi var ancak güvenli bölgeye geçilmiş değil.
Son 12 ayda borç çevirme oranlarının yüzde 100’ün üzerinde seyretmesi, vadesi gelen borcun yeniden bulunabildiğini gösteriyor. Ancak sistem düzenli sermaye girişine bağımlı. Küresel finansman koşullarının sıkılaşması ya da risk iştahının azalması halinde kırılganlık artabilir. Özellikle haziran, ağustos ve ekim aylarında yoğunlaşan ödeme takviminde, aylık ortalama 7 milyar dolar dış borç ödemesi var.
Bankaların likit varlıkları karşılayabiliyor
- Reel sektörün kısa vadeli dış borcu 86.7 milyar dolar seviyesinde ve bunun 63.1 milyar doları dış ticaret kaynaklı olduğu için yenileme riski görece düşük. Özel bankaların 63.5 milyar dolar, kamu bankalarının 44.1 milyar dolar borcu bulunuyor. Bankacılık sektörünün 109.6 milyar dolarlık yabancı para likit varlığı, 107.6 milyar dolarlık kısa vadeli yükümlülüğü karşılayabilecek düzeyde. Merkez Bankası’nın kısa vadeli dış yükümlülüğü 25 milyar dolar, banka dışı finansal kuruluşların borcu ise 6.1 milyar dolar seviyesinde.