Kış kapıya dayanınca ABD masaya Rus gazını koydu

ABD'li, Avrupalı ve Ukraynalı yetkililerden edinilen bilgilere göre Washington, kara kış öncesinde taraflar arasında bir enerji ateşkesi sağlamayı hedefliyor.

Bu kapsamda Rus doğal gazının Ukrayna üzerinden geçen boru hatlarıyla Avrupa'ya sevkiyatının hızlı bir şekilde yeniden başlatılması masaya yatırıldı.

ABD'li temsilciler Jared Kushner ve Steve Witkoff'un eylül ayında Moskova ve Kiev'e gerçekleştirdikleri ziyaretlerde gündeme gelen plan, Avrupa yaptırımlarını aşmak adına Rus gazının Amerikalı bir aracı vasıtasıyla satılmasını ele aldı.

Bu plan Rusya tarafından destek alırken, Avrupa son derece şüpheci bir tavır takındı.

Ukrayna Devlet başkanı Volodimir Zelenski "ABD Rusya'ya, Trump da Putin'e yardım edemez" yorumunu yaptı.

AVRUPA İÇİN 'ZEHİRLİ ELMA'

Mevcut Avrupa Birliği mevzuatı uyarınca tüm Rus doğal gazı alımlarının 2027 sonuna kadar aşamalı olarak durdurulması öngörülüyordu.

Avrupa'nın önde gelen ülkelerinin liderleri en büyük stratejik tehdit olarak gördükleri bir ülkeye enerji bağımlılığını tesis etmeyi reddetti.

Söz konusu plan, geçtiğimiz ay Ukrayna'nın Başkan Trump'ın baskısıyla Rus rafinerilerine yönelik saldırılarını tek taraflı durdurmasının ardından geri plana itilmişti.

Kiev'in saldırılara yaklaşık iki hafta ara verdiği dönemde Rusya, Ukrayna'nın enerji altyapısını hedef almayı sürdürmüş ve ABD'ye dizel sevkiyatına başlamıştı.

Washington ise daha kapsamlı bir barış anlaşması ihtimaline odaklanmıştı.

Ancak Ukrayna'nın son üç günde Rusya'daki üç büyük rafineriye yönelik üç saldırı düzenleyerek hava operasyonlarını yeniden başlatması, kasım ayı ortasında Abu Dabi'de ABD, Rusya ve Ukrayna arasında gerçekleştirilmesi planlanan üçlü barış müzakerelerine gölge düşürdü.

ABD'NİN PLANI NE?

ABD'li müzakereciler, Rus gazının Avrupa pazarına dönüşünün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i anlaşmaya ikna etmek için güçlü bir teşvik oluşturacağı görüşünde.

Moskova yönetimi de bugüne kadar ABD'nin bu tür bir anlaşmaya varma girişimlerini geri çevirdi.

Sibirya'daki Urengoy sahalarından Ukrayna üzerinden Avrupa'ya uzanan Sovyet dönemi boru hattı ağının işletilmesi, Kiev'e de fazlasıyla ihtiyaç duyduğu transit geçiş ücreti gelirini sağlayacak.

Üst düzey bir ABD'li yetkili, Beyaz Saray yetkililerinin Kremlin'in savaşı finanse etmesini engellemek amacıyla Avrupa'ya yapılacak gaz satışından elde edilecek gelirlerin üçüncü bir ülkedeki emanet hesabına yatırılmasını teklif ettiğini aktardı.

Yetkililer, yer altı rezervlerinin son yılların en düşük mevsimsel düzeyine gerilediği bir kış dönemi öncesinde bu öneriyi enerji fiyatlarını düşürmenin bir yolu olarak Avrupalı liderlere sundu.

The Wall Street Journal'a konuşan bir ABD yetkilisi, müzakereler boyunca çeşitli ekonomik tekliflerin ele alındığını ve Avrupalıların kıta genelinde gaz fiyatlarını ciddi oranda düşürecek bir öneriye ilgi gösterdiğini, her türlü ekonomik mutabakatın kapsamlı bir barış anlaşmasının parçası olacağını belirtti.