Bu köşede bir gün burç analizi yapacağım aklıma gelmezdi.
Uzmanlık alanım değil. O yüzden biraz yapay zekâya, biraz da genel kabul görmüş yorumlara baktım.
Oğlak burcu…
Disiplinlidir.
Mesafelidir.
Hesap yapar.
Sabreder.
Ama bir özelliği daha vardır…
Eleştiriyi sever mi?
Hayır.
Özellikle de emeğini sorgulayan eleştiriyi hiç sevmez.
Dışarıdan soğukkanlı görünür.
Ama içinde sürekli bir hesaplaşma vardır.
Dışarıdan gelen eleştiriyi çoğu zaman “katkı” değil, “meydan okuma” olarak algılar.
Tahmin ettiğiniz gibi…
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek üzerinden bir okuma yapıyorum.
1 Ocak doğumlu.
Yani bir Oğlak.
(1 Ocak olunca biraz tereddüt ettim ama internette tüm kaynaklarda bu tarih yer alıyor.)
Son dönemde açıklamalarına bakıyorum.
Eleştirilere karşı daha sert.
Daha hızlı.
Zaman zaman da daha kişisel…
Kanal 7 Medya Grubu’nun düzenlediği “Yükselen Türkiye Zirveleri” programında uzun bir konuşma yaptı.
İsim vermeden eleştirenleri eleştirdi.
Sıklıkla…
Profesör, Ekonomist, Uzman herkese..
Bir konuyu anlatıyor Sayın Bakan.
Hemen ardından karşı görüştekilere dönüyor.
Üslup?
Biraz yukarıdan.
Şimdi diyeceksiniz ki…
“Siz eleştiriyorsanız o da sizi eleştirebilir.”
Doğru.
Demokrasi zaten tam olarak budur.
Ama burada başka bir şey var.
Bir rahatsızlık…
Sanki sadece eleştirilmekten değil…
Yeterince takdir edilmemekten rahatsız.
Anlatıyor.
Zor şartları anlatıyor.
Mücadeleyi anlatıyor.
Devraldığı durumu izah ediyor.
Ve satır aralarında şunu söylüyor:
“Eleştiriler haksız.”
Kâğıt üzerinde herkes aynı şeyi söyler:
“Elbette eleştirileceğiz.”
Ama pratikte işler pek öyle yürümez.
Bakınız Sayın Hakan Aran meselesi.
Sayın Bakan Mayıs 2023 sonrasını anlatıyor.
Peki öncesi?
Açık konuşalım…
Bu yaklaşım, önceki ekonomi yönetimlerine dolaylı bir eleştiridir.
Sayın Nebati vardı.
Sayın Elvan vardı.
Sayın Albayrak vardı.
Ve o politikaların arkasında Sayın Cumhurbaşkanı vardı.
O zaman kime ne söylemek istiyor, bunu da net söylemek gerekir.
Kaldı ki…
Ben daha önce yazdım.
Özellikle Sayın Albayrak döneminde doğru işler yapıldığını da ifade ettim. Sayın Ağbal dönemi de iyiydi. Sayın Elvan 1 yıl kaldı ama o da fena değildi. Sayın Nebati dönemi için yorum yapmayacağım tahmin edeceğiniz üzere.
KKM konusunda…
Evet, zor bir süreçten çıkıldı.
Sayın Şimşek bu süreci iyi yönetti.
144 milyar dolarlık bir yükümlülük.
Maliyet ağır oldu.
Ama daha büyük risklerin önüne geçildiğini de söyledik.
EYT konusunda Bakan Beyin eleştirisine katılıyorum. Büyük hataydı.
Ama onu da muhalefet yapmadı.
Bir de yaş meselesi…
“37-38 yaşında emekli oldular” diyor.
Doğru değil.
Minimum 43.
Ortalama 47-50.
Rakamlar bu kadar önemliyse…
Bizde rakamlar üzerinden konuşalım.
Bizim Sayın Bakan’ın şahsıyla bir sorunumuz yok.
Emeğine de saygımız var.
2009-2015 döneminde benim de Müfettişken Bakanlığımı yaptı.
Ama politikalarına eleştirimiz var.
O rakamlarla konuşuyor.
Biz de konuşuruz.
Görevi devraldığında merkezi yönetim brüt borç stoku 4,7 trilyon liraydı.
Bugün 14,4 trilyon lira.
Üç yılda yaklaşık 10 trilyon artış.
“Borç/milli gelir oranı düşük” deniyor.
Doğru, ama…
Borç vadesi kısa.
Maliyeti yüksek.
Asıl mesele bu.
Temmuz 2023’ten bu yana 60’ın üzerinde vergi artışı yapıldı.
Enflasyon 51 aydır yüzde 30’un üzerinde. Bunun 34 ayı Sayın Şimşek dönemi. Fakat kendisi üç haneli enflasyonu görmediğimize dua etmemizi istiyor gibi.
“Bütçe güçlü olmasaydı eşel mobil yapabilir miydik?” deniyor.
Peki aynı dönemde…
Bayram ikramiyesi artışı için “kaynak yok” denmedi mi?
Hangisi doğru?
Veri üzerinden tartışalım.
Tartışalım ama gerçeği de görelim.
Ekonomi iyi değil.
Beklentiler bozuldu.
Enflasyon kontrol altına alınamadı.
İç ve dış şoklara karşı kırılganlıklar arttı.
Reel sektör yorgun.
Hane halkı yorgun.
Millet vergi yorgunu.
“Program” deniyor.
Eğer kastedilen OVP ise…
Bu bir program değil.
Daha kapsamlı bir şey varsa…
Paylaşın, bilelim.
Sayın Bakan’ı bir noktada anlıyorum.
Herkes eleştiriyor.
İktidar içinden bile…
Bir süre sonra insan şunu demek ister ve belki kendisi de içinden diyordur:
“O zaman gelin siz yapın.”
Ben de söyleyeyim…
Sayın Cumhurbaşkanımız uygun görürse,
Daha iyisini yapmaya talibim.