Ramazan ayı geldi çattı, yarın gece ilk sahura kalkılacak.
Nedir ramazan?
Elbette İslam inancına göre Kur’an ayetlerinin inmeye başladığı aydır, oruç ayıdır, kültürümüze göre “onbir ayın sultanı”dır ama, kelime anlamı nedir?
Farklı farklı etimolojik açıklamalar vardır. Mesela “kuru yaz sıcağı” manasına gelen “ramad” kökünden türediği öne sürülür. Veya, hani kızgın güneşte çıplak ayakla yere basamayız ya, o durumu ifade eden “ramda” kelimesinden türediği ileri sürülür. Ama bana en mantıklı gelen -genel kabul yorumu-na göre, “yaz sonunda yağıp yeryüzünü tozlardan temizleyen yağmur” manasında “er-ramza” kelimesinden türemiştir.
Bu bahsedilen yağmur, nasıl yeryüzünü yıkayıp tozlardan temizlerse, ramazan ayının da felsefi olarak, insanları günahlarından öyle temizlediği varsayılır. Rahmet ve mağfiret ayıdır, yani, inananlar açısından Allah’ın merhamet etmesi ve günahların bağışlanması ayıdır.
★
Bu yüzden, dünyada sadece Türkiye’de gelenektir, onbir ay boyunca kimsenin arayıp sormadığı ilahiyat profesörleri, adeta ramazan pidesi gibi, sadece ramazan ayında ekrana çıkarılırlar, ahali de her ramazan ayında “acaba günahlarım affedilir mi” diye merak ederek, bıkmadan usanmadan dünyanın en saçma sapan sorularını tekrar tekrar sorar.
Sakız çiğnersem orucum bozulur mu? Eve sinek ilacı sıkarken yanlışlıkla kokusunu içime çektim orucum sakatlanmış olabilir mi? Kalp ameliyatı olacağım kan verilirse orucum bozulur mu? Her ramazanda aynı terane kardeşim... İftardan önce kulağıma pamuklu çubuk sokmamda sakınca var mı? Kalıcı makyaj yaparsam oruç tutabilir miyim? Oruçluyken böbrek nakli yaptırabilir miyim? Niyetliyken iğne olabilir miyim filan... Bakın görün bu ramazanda da aynı soruları tekrar tekrar duyacağız.
★
Hiç unutmuyorum mesela, ramazan vesilesiyle iftar programına katılan bir vatandaşımız sormuştu, “hocam hayırlı ramazanlar, intihar edip kendimi yakmaya kalkıştım, üstüme tiner döktüm, orucum bozulur mu?”
★
“Ramazanda babet çorap giyebilir miyim” diye soran oldu yahu... “Ramazan ayındaki sınavda kopya çekersem günaha girer miyim” diye soran oldu. “Cinsiyet değiştiren kişi öldüğünde cenazeyi kadın gassal mı yıkar, erkek gassal mı yıkar” diye soran oldu, sayın vatandaşımızın mübarek ramazan vesilesiyle merak ettiği soru buydu. “İftarı evde değil restoranda açarsam sevabı düşer mi” diye merak eden var. “İftarla sahur arasında zayıflama iğnesi yaptırabilir miyim” diye merak eden var. “Oruçluyken sevişebilir miyim” diye merak eden var.
★
Sayın ahalimizin “rahmet ve mağfiret ayı”ndan anladığı bu.
★
Ramazan vesilesiyle abuk sabuk mevzuları merak ediyorlar ama, şu soruların cevaplarını hiç merak etmiyorlar mesela...
2019 yılının ramazan ayında, Ekrem İmamoğlu’nun annesinin ak sütü gibi helal olarak kazandığı İstanbul seçimini iptal ettiler, sonra, gene bir ramazanda, 2025 yılının ramazan ayında, önce diplomasını iptal ettiler, sonra tutukladılar, şimdi, 2026 yılı ramazan ayında hala Silivri’de tutuyorlar.
E sormak gerekmiyor mu...
Ramazanda kul hakkı yemek orucu bozmaz mı?
Niyetliyken kumpas kurmak, niyeti bozmaz mı?
İftira atarsak mesela, vecibemiz sahih olur mu?
★
Ramazanda televizyonlara çıkarılan ilahiyat profesörlerine hiç sorulmuyor... Acaba, askıda ekmekle iftar yapabilen işsizin, sahurda, gecenin kör karanlığında, battaniyeye sarılarak ucuz kıyma kuyruğunda titreşen emeklinin, hava karardıktan sonra teravihe gitmesi gereken saatte pazarda çıkma sebze toplayan asgari ücretlinin kul hakkını yemek orucu bozar mı?
★
Aziz İhsan Aktaş davası mesela, suç örgütü lideri sıfatıyla 750 yıl hapsi istenirken dışarda geziyor, suçladığı insanlar içerde yatıyor. Ramazan vesilesiyle sormak gerekmiyor mu... Niyetli olduğumuzu unutarak, oruç ağzımızla, dalgınlıkla rüşvet yersek, orucumuz bozulur mu?
★
Niyetliyken yolsuzluk yapmak niyeti bozar mı?
Yolsuzluğu teravihten önce yapıp, imsak vaktinden itibaren tüyü bitmemiş yetimin hakkına el uzatmazsak, vecibemiz sahih olur mu?
★
Orucumuzu askıda ekmekle veya çıkma sebzeyle açmak yerine, ejder meyveli smoothie’yle açmak, caiz midir?
★
Milletin orasına koyacağını söyleyen yandaş müteahhidin köprüsünden geçersek cünüp olur muyuz?
Milletin orasına koyacağını söyleyen müteahhidin yolcu garantisi verilen havalimanına, uçmadığımız halde para ödediğimiz için, gusül abdesti almamız gerekir mi?
★
İktidara şirin görünmek için ihrama sarınıp umre’ye gitmek, mübah mıdır?
Yavşağın önde gideni olup, ihrama bürünerek umre’ye gidip, iktidardan ihale kapmak için her türlü yalanı dolanı söyleyip, her türlü fırıldağı çevirip, sonra utanmadan samimi dindar ayaklarıyla garibanın gecekondu iftarında yer sofrasına oturmak, sevap mıdır?
★
Sayın diyanetimiz fakir fukaranın bir günlük fitresini sadece 240 lira olarak belirlemişken, bu yıl aynı sayın diyanetimizin bütçesi 175 milyar liraysa, bu hakkaniyetli (!) hesabı yapanlar sırat köprüsünden geçebilir mi?
★
Nas ortada dururken, ramazanda yastıkaltı altın almak, helal midir?
Faiz sebep, enflasyon neticeyse, oruç tuttuğumuz için mi ramazan geliyor?
Rüyada Mehmet Şimşek’i görmek, hayra alamet midir?
★
Her yıl Ramazan ayında tekrar tekrar yayınlanan Anthony Quinn’in Çağrı filmi yerine Survivor seyredersek, tövbe için sadaka vermemiz gerekir mi?
★
Tesettür sosyetesi olarak, iftarda, martini kadehiyle alkolsüz mojito içmek haram mıdır?
★
Artık gazino gibi iftar çadırları kurulmadığı için paparazzi kameralarına poz veremeyen şarkıcılarımızın/türkücülerimizin saçlarını tülbentle örtüp veya kafalarına takke takıp huşu içinde dua ediyormuş gibi poz vererek instagrama koymaları müstehap mıdır?
★
AKP’li belediye başkan adayından avanta iftar kumanyası alıp, sonra gidip CHP’li belediye başkan adayına oy vermek, gıybet midir?
★
“Eyyy katil Sisi” filan diye gümbürdemek, kuru sıkı iftar topu patlatmak değil midir?
★
Nedir ramazan ayı?
Bolluk bereket ayıdır, öyle değil mi?
Belediye büfelerinde ucuz ekmek kuyruğu, askıda ekmek, ucuz kıyma kuyruğu, çıkma sebze, bir kilo hıyar 200 lira, bu mudur bolluk bereket ayı?
★
Market fiyatları açısından, pazar tezgahlarının etiketleri açısından, Cumhuriyet tarihinin en kötü ramazan ayına girmiyor muyuz?
★
Türkiye şu anda gıda enflasyonunda açık ara dünya şampiyonu... Japonya’nın altı katı, İngiltere’nin yedi katı, Yunanistan’ın dokuz katı, İspanya’nın 10 katı gıda enflasyonumuz var.
OECD ülkeleri arasında araştırma yapıldı, kırmızı et, tavuk veya balık yeme oranlarına bakıldı, Türkiye sonuncu!
Bolluk bereket denilen ramazan ayına işte böyle giriyoruz.
★
AKP’nin iktidara geldiği 2003 yılının ramazan ayında, hurmanın kilosu iki liraydı, bugün hurmanın kilosunu boşver, bir tanesi 40 lira!
★
2020 yılında, yani sadece altı yıl önce, bir litre ayçiçeği yağı, birer kilo kuru fasulye, mercimek, bulgur, pirinç, şeker, yarım kilo un, yarım kilo salça, yarım kilo tuz, iki paket makarna, yarım kilo çaydan oluşan ramazan kolisi, sadece altı yıl önce, sadece 30 liraydı.
Evet, inanılması çok güç ama, bu ramazan kolisi sadece 30 liraydı.
Aynı ramazan kolisi 2022 yılında 200 lira olmuştu.
Bugün aynı ramazan kolisini 1.200 liraya alamıyorsun.
★
Küfredersek orucumuz bozulur mu mesela?