'Sadece yorgunum' diyerek doktora gitmedi: 2 çocuk annesinin ihmali tekerlekli sandalyede bitti

Modern hayatın koşturmacasında hepimizin kurduğu o tanıdık cümle, 2 çocuk annesi kadının hayatını kararttı. Günlük yorgunluk sandığı belirtileri "geçer" diyerek erteleyen talihsiz kadına hastanede konulan sinsi teşhis, herkes için acı bir uyarı niteliğinde. İşte "herkeste olur" denilerek hafife alınan o belirtiler...

Sarah Lewis sürekli yorgun hissetmeye başladığında, yaşadığı belirtileri yoğun çalışma temposuna bağladı.

O dönemde 41 yaşında olan 2 çocuk annesi Lewis, ebeveynlik sorumlulukları ile yönetim muhasebecisi olarak yürüttüğü kariyerini dengelemeye çalışıyordu. Sürekli koşturduğu hayatı nedeniyle yeterince uyumadığını veya demir eksikliği yaşadığını düşündü, ancak zamanla yüzünde, göğsünde ve vücudunun sol tarafında karıncalanmalar yaşamaya başladı.

Ardından yutkunmakta güçlük çekti, şiddetli migren ağrıları yaşadı ve bir süre sonra yürümekte zorlanmaya başladı.

Artık tekerlekli sandalye kullanıyor

İlk belirtilerin ortaya çıkmasından uzun süre sonra, Mayıs 2023'te aile hekimine başvurdu. Doktorlar onu doğrudan hastaneye sevk etti. Hastanede geçirdiği 10 günün ardından Lewis'e fonksiyonel nörolojik bozukluk (FND) teşhisi konuldu.

Şu anda 46 yaşında olan ve İngiltere'nin Batı Midlands bölgesindeki Solihull kentinde yaşayan Lewis, artık tekerlekli sandalye kullanıyor ve günlük yaşamında kendisine bakan annesinin desteğine ihtiyaç duyuyor.

Lewis, belirtilerini daha erken ciddiye alıp doktora başvursaydı durumunun bu kadar hızlı ilerlemeyebileceğine inanıyor.

FND nedir?

Fonksiyonel nörolojik bozukluk (FND), beynin ve sinir sisteminin çalışma biçimini etkileyen nörolojik bir durumdur.

FND'de beynin yapısında mutlaka bir hasar bulunmaz. Bunun yerine, hareket, duyusal algı, konuşma veya farkındalık gibi işlevleri kontrol eden beyin ağlarının çalışma biçimi bozulabilir. Bu nedenle durum, giderek daha fazla bir "beyin ağı bozukluğu" olarak tanımlanıyor.

FND Action'a göre hastalık; uzuvlarda güçsüzlük veya felç, fonksiyonel nöbetler, yürüme güçlüğü, kasılmalar, duyusal değişiklikler ile konuşma veya bilişsel sorunlara yol açabiliyor.

Belirtiler bazı durumlarda inme veya multipl skleroz gibi diğer nörolojik hastalıkların belirtilerine benzeyebiliyor.

İngiltere'de FND'nin en az 50 bin ila 100 bin kişiyi etkilediği, nöroloji polikliniklerine yapılan başvuruların yaklaşık yüzde 6'sını oluşturduğu tahmin ediliyor. Her yıl yaklaşık 8 bin yeni FND vakasının tespit edildiği belirtiliyor.

FND Vakfı'na göre erken teşhis, belirtilerin tedavi edilmesine daha erken başlanmasını sağlayarak uzun vadede daha iyi sonuçlarla ilişkili olabiliyor. Tedavi sürecinde fizyoterapi ve bilişsel davranışçı terapi (BDT) gibi yaklaşımlardan yararlanılabiliyor.

"Her şeyi hep geçiştirdim"

Lewis, ilk belirtilerini yaşadığı dönemde bunların ciddi bir sağlık sorununun işareti olduğunu fark etmediğini söyledi.

"Geriye baktığımda, o zamanlar neler olduğunu fark etmemiştim. Çok küçük, birbirinden bağımsız şeylerdi" diyen Lewis, yoğun iş ve aile hayatının belirtileri göz ardı etmesine neden olduğunu anlattı.

"Sanırım bunun bir kısmı iş hayatı ve ebeveynlik arasında bir denge kurma çabasından kaynaklanıyordu. Sanki yokuş aşağı koşuyorsunuz ve ivme sizi sadece götürüyor."

Lewis, yaşadığı belirtiler üzerinde duracak zamanı olmadığını belirterek, "Durumu değerlendirmek için zaman ayırmadım ve her şeyi hep geçiştirdim" dedi.

"Çalışan bir ebeveyn olarak işinizi veya çocuklarınızı feda edemezsiniz, bu yüzden kendinizi en sona atarsınız. Her zaman yapılması gereken başka bir şey vardır."

Bu süreçte Lewis, boş zamanlarında okulun veli toplantılarına ve etkinliklerine katılmaya devam ederek hayatını mümkün olduğunca normal şekilde sürdürdü.

Ancak Nisan 2023'te belirtileri belirgin şekilde ağırlaşmaya başladı. Lewis o dönemde iş yerinde stres yaşadığını, kayınvalidesini kısa süre önce kaybettiğini ve aynı anda pek çok sorunla uğraştığını söyledi.

Ardından 3 Mayıs'ta, oğlunun doğum gününde durumunun ciddi boyuta ulaştığını fark etti.

"Yürümek bir yana, düz bir çizgide bile ilerleyemez hale geldim" diyen Lewis, belirtilerinin sonraki günlerde daha da ağırlaştığını anlattı.

Bir hafta sonra oğlunun doğum günü partisinde dengesinin iyice bozulduğunu ve yürümekte ciddi güçlük çektiğini belirten Lewis, "Ayrıca çok kekeliyordum" dedi.

FND, Lewis'in konuşma ve yutma becerilerinin yanı sıra hafızasını da etkiledi. Yaşadığı ağrı nedeniyle uzun mesafelerde tekerlekli sandalye kullanmak zorunda kalıyor.

"Neden doktora gitmedim?"

Lewis, yoğun hayat temposu nedeniyle sağlık sorunlarını erteleyen tek kişinin kendisi olmadığını düşünüyor.

Bupa tarafından yapılan bir araştırmaya göre ebeveynlerin yüzde 73'ü, çocuklarının sağlığıyla ilgilenirken kendi sağlıklarını ikinci plana attığını belirtiyor.

Bupa'nın tıbbi direktörü Dr. Naveen Puri de ebeveynlerin çocuk bakımı, iş, ev sorumlulukları ve ailelerinin diğer ihtiyaçları arasında denge kurmaya çalışırken kendi sağlıklarını ihmal edebildiğini söyledi.

Lewis ise yaşadığı süreci değerlendirirken doktora daha erken gitmemiş olmasını sorguluyor.

"Geriye dönüp baktığımda 'Neden doktora gitmedim?' diye düşünüyorum. Bu çılgınlık" diyen Lewis, o dönemde kendisine sürekli ertesi gün her şeyin düzeleceğini söylediğini anlattı.

"Ama kendime hep 'Yarın her şey yoluna girecek. Çocukların okul işleri var. Şu an durup değerlendirme yapacak vaktin yok' derdim."