Dünya nefesini tuttu: Büyük savaş için geri sayım başladı

Biri İsrailli diğeri ABD'li iki kaynağa göre, ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu cumartesi günü ABD'nin İran ile yürüttüğü müzakerelerin durumu ve askeri operasyonlara ne kadar hızla dönüleceği konusunda samimi bir telefon görüşmesi yaptı.

Kaynaklar, Netanyahu'nun salı günü yapılacak ara seçimlerin hemen ardından İran'a saldırı düzenlemesi için Trump'a baskı yaptığını aktardı.

Trump'ın ise şimdilik müzakerelerin ilerlemesine fırsat tanımak istediği, bu durumun da Netanyahu tarafında endişe oluşturduğu belirtildi.

İsrailli kaynak telefon görüşmesini "sert", ABD'li kaynak ise "dürüst" olarak nitelendirdi. Beyaz Saray ve İsrail Başbakanlığı konuya ilişkin yorum yapmaktan kaçındı.

SAVAŞ YENİDEN UFUKTA

İki lider arasındaki telefon görüşmesini ilk olarak The Wall Street Journal duyurmuş, ancak görüşmenin içeriğine dair ayrıntı vermemişti.

Haziran 2025'de İran'ın nükleer tesislerine saldırdığında ve 28 Şubat 2026'da İran'a karşı savaş başlattığında bir yandan da görüşmeleri sürdürüyordu.

Bir yandan görüşme sürdüren, bir yandan da savaşa hazırlanan Trump yönetiminin daha önce görüşmelerin altını çizerken saldırıları başlatması, benzer bir durumun yeniden yaşanacağı izlenimini oluşturdu.

Bu kapsamda geçen hafta Başkan Yardımcısı Vance, müzakerelerin yeniden başlatılması ihtimaline ilişkin olarak İran Ulusal Güvenlik Şefi Muhsin Rızai'ye bir mektup gönderdi.

Cumartesi günü gazetecilere konuşan Trump, İran ile müzakerelerin "iyi gittiğini" belirtti ve "pek acelem yok" dedi.

Dün gerçekleştirdiği miting sırasında ise Trump "İran meselesini henüz sonuçlandırmamış olmamızın tek nedeni, benim nazik davranmak istememdir. Mümkünse tüm o canları kurtarmak istiyorum. Ancak bir noktada, onlara sert bir darbe indirmek zorunda kalacağız" diye ekledi.

KÖRFEZ ÜLKELERİ NEFESİNİ TUTTU

Körfez Arap ülkeleri, daha iyi hazırlıklı bir İran’a yönelik yeni bir ABD-İsrail saldırısının bölge genelinde çok daha yıkıcı bir savaşı tetikleyebileceğinden ve bunun sonuçlarını kendilerinin üstlenmek zorunda kalacağından endişe duyuyor.

BAE Cumhurbaşkanı’nın diplomatik danışmanı Anwar Gargash, Pazar günü Bahreyn’de düzenlenen IISS Manama Diyaloğu’nda yaptığı konuşmada, “Diplomatik olarak önlemek için çok çaba sarf ettiğimiz bir krizin içine çekildiğimizi görüyoruz, Açıkça siyasi bir çıkış yolu arıyoruz.” dedi.

Başkan Donald Trump, ABD ve İsrail’in İran’da “işi bitireceğini” defalarca dile getirdi. Trump, Salı günü yapılacak ABD ara seçimlerinden önce yeni saldırıların yapılmasını dışladı, ancak barış görüşmeleri çıkmaza girmişken saldırıların yeniden başlaması olasılığını açık bıraktı.

Sekiz aydan fazla süren savaşın ardından yeni çatışmalar Körfez’e daha fazla zarar verecek; İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik saldırılarını yoğunlaştırması halinde enerji fiyatları daha da yükselecektir.

Royal United Services Institute’ta uluslararası güvenlik alanında yardımcı araştırmacı olan Mohammed al-Basha, “Körfez’den tek bir yetkili veya sivilin bile ABD-İsrail’in İran’a yönelik yeni saldırılarını desteklediğini duymadım, ancak çoğunluk yeni bir turun yaklaştığını hissediyor” dedi. “Bu turda İran’ın daha agresif olacağını ve daha önce uyulan çatışma kurallarına uymayacağını hissediyorlar.”

İRAN'DAN SAVAŞI BÜYÜTME SÖZÜ

İran, yıkıcı bir misilleme yapacağına dair yeni tehditlerle bu endişeleri daha da artırdı.

İran'ın Dini Lideri Mücteba Hamaney, Cumartesi günü komutanlara acilen karşı saldırılara hazırlanmalarını ve potansiyel ABD ve İsrail hedeflerinin listesini genişletmelerini emretti.

İran ordusu, bir başka ABD-İsrail saldırısının savaşı daha geniş bir alana yayacağı uyarısında bulundu.

Hamaney, Telegram üzerinden yayınladığı bir açıklamada, “Düşmanlar askeri veya terörist saldırılara yeniden başlarsa, bu saldırıların ne zaman ve hangi koşullarda sona ereceğini belirleyecek olanlar İslam Cumhuriyeti’nin silahlı kuvvetleri ve İran halkıdır” dedi.

İran medyası Pazar günü, Hamaney’in ordunun yeni saldırılara “coğrafi sınırlama olmaksızın” yanıt vermesi yönündeki emrini öne çıkardı.

Sahadaki diplomatik temaslar kapsamında Katarlı arabulucular, ABD ile İran arasında doğrudan müzakerelerin yeniden başlatılmasına yönelik bir anlaşma sağlamak amacıyla pazar günü üst üste üçüncü kez İranlı yetkililerle bir araya geldi.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise pazar günü yaptığı açıklamada henüz bir anlaşma bulunmadığını belirtti ve uzlaşının ABD'nin İran'ın sorularını yanıtlamasına bağlı olduğunu vurguladı.

Arakçi, "Bu doğrultuda her türlü çabayı gösteriyoruz ve karşı tarafın diplomasiyi diğer yollara tercih edecek yeterli mantığı sergileyeceğini umuyoruz" dedi.