Otomotiv sektöründe fren patladı

Otomotiv satış sonrası pazarında faaliyet gösteren şirketlerin yüzde 80,9'u nakit akışında doğrudan sorun yaşadığını bildirdi. Finansmana erişimde yaşanan bu daralma, sektör genelinde yeni yatırım planlayan işletmelerin oranını yüzde 14,7 seviyesine gerileterek büyüme beklentilerini sınırladı.

ŞİRKETLERİN EN BÜYÜK MALİYET KALEMLERİ NELER OLDU?

Otomotiv Satış Sonrası Ürün ve Hizmetleri Derneği (OSS) 2026 yılı üçüncü çeyrek anket verilerine göre, işletmelerin yüzde 70,6'sı aşırı maliyet artışlarını en kritik sorun olarak kaydetti. Katılımcıların yüzde 52,9'u iş hacmi ve ciro kaybı yaşandığını belirtirken, kargo maliyetlerindeki artış ve teslimat gecikmeleri yüzde 47,1 oranıyla öne çıktı. Dış ticaret operasyonlarında gümrük süreçlerinde yaşanan aksamalar yüzde 26,5, hammadde ve parça tedarik sorunları ise yüzde 25 pay aldı. Pazardaki likidite baskısı tahsilat süreçlerine de yansıyarak değerlendirme endeksini 39,9 puandan 37,5 puana indirdi.

İSTİHDAMDA GERİ ÇEKİLME

Mali baskılar doğrultusunda gelecek üç ay içinde yeni yatırım yapmayı planlayan üyelerin oranı, önceki çeyrekteki yüzde 20,3 seviyesinden yüzde 14,7'ye düştü. Yatırım eğilimi üretici firmalarda yüzde 28,6'dan yüzde 22,6'ya gerilerken, dağıtıcı şirketlerde yüzde 13,9'dan yüzde 8,1'e indi. Şirketlerin istihdam politikalarında ise farklılaşma görüldü; işletmelerin yüzde 52,9'u çalışan sayısını korurken, yüzde 22,1'i kadrosunu büyüttü, yüzde 25'i ise istihdam kaybına gitti.

KAPASİTE KULLANIMINDA DÜŞÜŞ SÜRÜYOR MU?

Üretim bandında faaliyet gösteren sanayici üyelerin ortalama kapasite kullanım oranı, bir önceki dönemdeki yüzde 73,93 seviyesinden yüzde 68,06'ya geriledi. Dönemsel bazda üretim hacmi geçen yılın aynı çeyreğine kıyasla yüzde 0,68 azalırken, dış pazarlara yapılan ihracatta dolar bazında yüzde 0,16 oranında gerileme kaydedildi.

Yurt içi pazar toplam satışları, 2026'nın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre dolar bazında yüzde 0,03 düzeyinde yatay seyretti. Üretici ve dağıtıcı kanallar arasındaki makas ise açıldı. Üretici üyelerin yurt içi satışları yüzde 3,18 oranında artış gösterirken, toptan ve perakende dağıtım ağında yer alan şirketlerin satışları yüzde 2,61 oranında düşüş bildirdi.