Pencereyi sökerken altın dolu kutu buldu, değeri ortaya çıktı

Danimarka'da 1921 yılında inşa edilen bir villada yapılan tadilat, beklenmedik bir keşifle sonuçlandı. Harap durumdaki pencereyi değiştirmek isteyen marangoz, çerçevenin arkasına gizlenmiş mühürlü bir metal kutu buldu. Kutunun içinden çıkan altın takıların değerinin 44 bin euroyu (yaklaşık 2 milyon 500 lira) aştığı belirlendi, ancak mücevherlerin kime ait olduğu ve yıllarca neden saklandığı henüz bilinmiyor.

Danimarka'nın Give kasabasında yaşayan marangoz Mads Kjer, eski bir villanın penceresini yenilemek için çalışmaya başladı. Yıllardır bakımsız kalan pencerenin ahşapları kurumuş, boyaları ise büyük ölçüde dökülmüştü.

Marangoz, çürümüş parçaları dikkatlice sökerken çerçevenin arkasında bir boşluk fark etti. Aletinin metal bir cisme çarpması üzerine çalışmayı durdurdu. Boşluğu incelediğinde ise içinde mühür bulunan paslı bir teneke kutuyla karşılaştı.

Kjer, kutuyu bulduğu anı anlatırken büyük heyecan yaşadığını belirtti. Kutuyu açarken son derece dikkatli davrandığını söyleyen marangoz, kendisini eski bir günlüğün sayfalarını çeviriyormuş gibi hissettiğini ifade etti.

Kutudan altın takılar çıktı

Teneke kutunun içi, zamanla sararmış bir kumaşla kaplanmıştı. Kumaşın altında ise yıllardır saklandığı halde iyi durumda kalan altın takılar vardı.

Koleksiyonda 14 ve 18 ayar altından yapılmış küçük yüzükler, yabani çiçek motifli bir broş ve oval uçlu bir kolye yer alıyordu. Ayrıca eskiyen küpeler ve sade tasarımlı bir erkek yaka iğnesi de bulundu.

Takıların yanında küçük bir kağıt parçası da vardı. Kağıdın üzerinde bir isim ve tarih bulunduğu düşünülüyor. Ancak yıllar içinde silinen mürekkep nedeniyle yazılar okunamayacak hale gelmişti.

Villanın sahibi Lene Holm, buldukları eşyaların kendisini çok etkilediğini söyledi. Holm, takıların kime ait olduğunu ve kutuyu en son kimin açtığını merak ettiklerini belirtti.

Mücevherler neden pencerenin arkasına saklandı?

1921 yılında inşa edilen villa, geçen yüzyıl boyunca birkaç kez el değiştirdi. Bu nedenle kutunun ne zaman ve kim tarafından saklandığı henüz bilinmiyor.

Ev sahipleri, mücevherlerin 1930'lu yıllardaki ekonomik kriz sırasında ya da İkinci Dünya Savaşı döneminde gizlenmiş olabileceğini düşünüyor.

Özellikle Nazi işgali sırasında Danimarka'da yaşanan karışıklık, bu ihtimali güçlendiren tarihi dönemlerden biri olarak değerlendiriliyor. O yıllarda değerli eşyalarını korumak isteyen insanların bunları güvenli yerlere saklamış olması mümkün.

Takıların tasarımı da dikkat çekiyor. Sade çizgiler, doğadan esinlenen motifler ve ince işçilik, parçaların 20. yüzyılın ilk dönemlerine ait olabileceğini gösteriyor.

Marangoz Kjer ise takıların üzerindeki küçük izlerin bile kendisini etkilediğini belirtti. Ona göre her çizik ve aşınma, bu eşyaları yıllar önce kullanan insanlar hakkında bir ipucu taşıyor.

Değeri 44 bin euroyu aştı

İlk şaşkınlığın ardından ev sahipleri, buldukları takıları yetkililere bildirdi. Yapılan ilk değerleme sonucunda koleksiyonun altın değerinin 330 bin Danimarka kronunu, yani 44 bin euroyu aştığı açıklandı.

Aile, takıların yalnızca maddi değerini öğrenmekle yetinmedi. Eşyaların tarihi öneminin belirlenmesi için müze uzmanlarıyla da iletişime geçti.

Danimarka'da tarihi değeri bulunan altın ve gümüş eşyalar için özel yasal kurallar uygulanıyor. Uzmanlar, koleksiyonun kültürel miras kapsamında değerlendirilmesi gerektiğine karar verirse takılar devlete teslim edilebilecek. Bu durumda bulan kişilere yasal düzenlemeler kapsamında maddi karşılık ödenmesi de gündeme gelebilecek.

Ev sahibi Lene Holm, süreçte doğru adımları atmak istediklerini söyledi. Aileye göre keşif, yalnızca para meselesi değil. Asıl önemli olan, evin geçmişinden kalan bu eşyaların korunması.

Takıların gerçek sahibi hâlâ bilinmiyor

Uzmanların incelemesi tamamlanana kadar mücevherler özel koruyucu kağıtlara sarılarak kuru bir ortamda muhafaza ediliyor. Her parça ayrı ayrı fotoğraflanıyor ve ayrıntılı şekilde kayıt altına alınıyor.

Give kasabasındaki bu keşif, eski binaların tadilat sırasında ne tür sürprizler barındırabileceğini bir kez daha gösterdi. Duvarların, döşemelerin ve pencere çerçevelerinin arkasında geçmişten kalan pek çok eşya bulunabiliyor.

Villada bulunan altın takılarla ilgili en büyük soru henüz yanıtlanmış değil. Mücevherleri kim sakladı, neden pencerenin arkasına gizledi ve bir daha almak için neden geri dönmedi?

Yaklaşık bir asır boyunca karanlıkta kalan kutu yeniden açıldı. Fakat içindeki takıların gerçek sahibine ve saklanma nedenine ilişkin gizem şimdilik çözülebilmiş değil.