Türkiye'nin sıfırdan inşa edilen ilinin nüfusu üçe katlandı: Büyük göç akını başladı
1999 yılında ardı ardına yaşanan iki büyük deprem felaketiyle yıkılan ve hızla göç veren Düzce, aradan geçen yıllarda hayata geçirilen yatay mimari, depreme dirençli konut projeleri ve sanayi atılımlarıyla küllerinden doğdu. Felaketin ardından 140 binlere kadar gerileyen kent nüfusu, güvenli yaşam ve istihdam arayanların akınıyla 415 bine fırladı.
Bir dönem afetlerin ve büyük acıların adresi olan Düzce, tersine göçün ve güvenli kentleşmenin Türkiye'deki simgesi haline geldi.
17 Ağustos ve 12 Kasım 1999 depremlerinin ardından harabeye dönen ve nüfusu hızla eriyen kent, 27 yıllık süreçte uygulanan sıkı yapı denetimi, yatay mimari modeli ve sanayi teşvikleriyle adeta yeniden inşa edildi.
Yaşamak için güvenli liman arayan vatandaşların yoğun tercihiyle her yıl düzenli göç alan Düzce'nin nüfusu, 2025 verilerine göre 415 bine ulaşarak rekor seviyede artış gösterdi.
YIKIMIN VE GÖÇÜN ARDINDAN GELEN DÖNÜŞÜM
Düzce, 17 Ağustos 1999'daki 7,4 büyüklüğündeki Marmara Depremi'nde ağır yıkıma uğramış, yaralarını sarmaya çalışırken sadece üç ay sonra, 12 Kasım'da bu kez 7,2 büyüklüğündeki ikinci depremle sarsılmıştı.
Kentte 1115 kişinin yaşamını yitirdiği, 3 bin 836 kişinin ise yaralandığı felaketlerin bilançosu son derece ağır oldu.
Yapılan tespitlerde 16 bin 666 konut ve 3 bin 837 iş yerini kapsayan 6 bin 666 binanın yerle bir olduğu ya da ağır hasar aldığı belirlendi.
Ayrıca 5 bin 506 binadaki 10 bin 968 konut ve 2 bin 573 iş yeri orta, 9 bin 433 binadaki 13 bin 70 konut ile 1606 iş yeri ise hafif hasar gördü. Yaşanan bu büyük tahribatın ardından hızla dışarıya göç veren kentin nüfusu 140 bin dolaylarına kadar çekildi.
"KONUT STOKUNUN YÜZDE 80'İ YENİLENDİ"
Deprem travmasını doğru planlama ve kararlı politikalarla aşan Düzce'nin geçirdiği değişimi değerlendiren Düzce Belediye Başkanı Faruk Özlü, kentin deprem gerçeğini unutmadan büyümesini sürdürdüğünü vurguladı.
Konut güvenliğine dikkat çeken Özlü, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Bugünkü konut stoku yüzde 75-80 oranında yenidir ve Düzce depremlere karşı dirençli bir şehir haline gelmiştir. Bugün Düzce'de yüzde 25 oranında eski konut stokumuz var. Bunları kentsel dönüşüm projelerimizle yenilemeye çalışıyoruz."
Kural ve yönetmeliklerin tavizsiz uygulandığını ifade eden Özlü, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bugün Düzce tercih edilen, insanların güven duyduğu bir şehirdir. Deprem konusunda farkındalığı olan bir şehirdir. Biz devlet olarak, belediye olarak, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı olarak depremlerle ilgili bütün kuralları, bütün yönetmelikleri harfiyen uyguluyoruz. Bundan sonra da uygulamaya devam edeceğiz. Depremler konusunda Düzce'de yaşayanlarda ciddi bir farkındalık oluştu."
Kentte uygulanan sıkı yapılaşma standartlarının başarısı, yaşanan sarsıntılarda da somut olarak görüldü. 23 Kasım 2022'de meydana gelen 5,9 büyüklüğündeki depremde, 1999 yılından bu yana tavizsiz uygulanan tedbirler sayesinde tek bir can kaybının dahi yaşanmadığına işaret eden Özlü, afet bilincini diri tutacaklarını belirtti:
"Düzce'de bundan sonraki süreçte insanlarımızı, Düzce'de yaşayanları depremlere ve doğal afetlere karşı bilinçlendirme çalışmalarına daha fazla kaynak, daha fazla zaman, daha fazla emek harcamamız gereken bir dönemin içindeyiz."
Kentteki kamu binalarının durumuna da değinen Özlü; üniversitelerden hastanelere, okullardan sağlık ocaklarına kadar neredeyse tüm kamu yapılarının 1999 depremi sonrası inşa edildiğini ve son derece güvenli olduğunu kaydetti.
SANAYİ VE İHRACAT HAMLESİ GÖÇÜ HIZLANDIRDI
Düzce'nin sadece güvenli konutlarıyla değil, ekonomik potansiyeliyle de bir cazibe merkezine dönüştüğünü aktaran Faruk Özlü, teşviklerin getirdiği istihdam gücünü şu ifadelerle özetledi:
"Düzce depremin ardından 2004'te 'Yatırım ve İstihdamı Teşvik Yasası' kapsamında teşvik bölgesine alındı. Bu süreçte Düzce'de 5 organize sanayi bölgesi kuruldu. Bugün OSB'lerde ve Düzce sanayisinde binlerce kişi çalışıyor. Sanayimiz Türkiye ekonomisine önemli katkı sağlıyor. Türkiye'nin en fazla ihracat yapan 19'uncu iliyiz."