Brezilya'da 2023 yılında yaşanan şiddetli bir fırtına, Paracatu Güneş Enerjisi Santrali'ndeki binlerce panele büyük zarar verdi. Santralin sahibi ENGIE şirketi, hasarlı panelleri çöpe atmak yerine geri dönüştürme kararı aldı. Normalde 3 yıl sürmesi beklenen bu dev operasyon, SunR adlı startup şirketiyle yapılan iş birliği sayesinde 1 yıldan kısa sürede tamamlandı.
Proje kapsamında toplam yaklaşık 100 bin adet güneş paneli başarıyla geri dönüştürüldü. Bu çalışma, Brezilya tarihinin en büyük güneş paneli geri dönüşüm operasyonu oldu.
FABRİKADA YENİDEN ÜRETİLDİ
Geri dönüşümün bu kadar hızlı bitmesini, SunR şirketinin geliştirdiği mobil geri dönüşüm konteyneri (PV-MRC) sağladı. Saatte 100 panel işleme kapasitesine sahip bu mobil ünite, tırlarla doğrudan fırtınanın vurduğu santrale getirildi.
Böylece binlerce ağır ve kırılgan panelin uzak fabrikalara taşınma riski ile lojistik masrafları ortadan kalktı. Ayrıca bu mobil geri dönüşüm makinesi, ihtiyaç duyduğu elektriği kendi üzerindeki güneş panellerinden üretti.
CAM, ALÜMİNYUM VE DEĞERLİ METALLER KURTARILDI
100'den fazla personelin görev aldığı çalışmada, paneller parçalarına ayrıştırılarak ekonomiye geri kazandırıldı. Operasyon sonucunda şu ham maddeler elde edildi: Panellerin %90'ını oluşturan cam ve alüminyum, kablolar, konektörler ve plastik parçalar, panelin içinde az miktarda bulunan gümüş ve bakır gibi değerli metaller.
Verilere göre, geri dönüştürülmüş alüminyum kullanmak, sıfırdan alüminyum üretmeye kıyasla %95 daha az enerji harcanmasını sağlıyor.
GELECEKTEKİ GÜNEŞ ATIKLARI İÇİN BİR İLK
Güneş panellerinin ortalama 20-30 yıl ömrü bulunuyor. Brezilya'da son yıllarda güneş enerjisi kullanımı çok arttığı için, ilerleyen yıllarda milyonlarca panel kullanım ömrünü tamamlayarak atık haline gelecek.
Uzmanlar, Paracatu santralinde yapılan bu çalışmanın ekonomik olarak başarısını kanıtladığını belirtiyor. Ancak bu sistemin tüm ülkede yaygınlaşması için evlerin çatılarındaki tekil panelleri de toplayacak bir geri toplama ağının ve yasal kuralların kurulması gerekiyor.
