Filipinler'in Isabela eyaletinde, Cabagan ve Santa Maria belediyelerini birbirine bağlayan ve yapımı yılan hikayesine dönen milyarlık Cabagan-Santa Maria Köprüsü, açılışının üzerinden henüz bir ay bile geçmeden çökerek büyük bir skandala yol açtı.
Şiddetli yağmurlarda sular altında kalan eski beton köprünün yerine fütüristik ve estetik bir simge yapı olarak inşa edilen köprü, şimdilerde teknik ve siyasi bir hesaplaşmanın merkezinde yer alıyor.
11 yılda tamamlandı, 26 günde çöktü
İnşaat süreci ilk olarak Kasım 2014'te, dönemin Devlet Başkanı Benigno Aquino III döneminde başlayan köprünün büyük bir kısmı Rodrigo Duterte döneminde tamamlandı. Yaşanan gecikmelerin ardından proje, ancak 1 Şubat 2025 tarihinde 1,225 milyar Filipin Pesosu (PHP) maliyetle resmen hizmete açılabildi.
Açılışın üzerinden sadece 26 gün geçmişken, 27 Şubat 2025'te köprünün Cabagan tarafındaki üçüncü kemer açıklığı büyük bir gürültüyle çöktü. O esnada köprüden geçmeye çalışan 102 tonluk bir kamyon nehre yuvarlanırken, olayda 6 kişi yaralandı.
Siyaset "tasarım hatası", mühendis ise "aşırı yük" diyor
Olayın ardından bölgede incelemelerde bulunan Filipinler Devlet Başkanı Bongbong Marcos, kazanın arkasında net bir "tasarım hatası" olduğunu iddia etti. Marcos, köprünün orijinal bütçesinin 1,8 milyar pesodan 1,2 milyar pesoya düşürülmesinin yapısal zafiyet doğurduğunu savundu.
Köprünün yapısal tasarımını üstlenen ünlü mühendis Albert Cañete ise bu suçlamaları kesin bir dille reddetti. Çöküşün tamamen yasal sınırların çok üzerinde olan "aşırı yüklenmeden" kaynaklandığını belirten Cañete, Devlet Başkanı Marcos’un teknik cehalet gösterdiğini ima ederek, "Bu yapı iddia edildiği gibi kablosuz bir asma köprü değil, birbirine bağlı güçlü bir kemer köprüdür" savunmasını yaptı.
Tasarımcı şirketin sicili kabarık çıktı
Çöküşün ardından kamuoyunda yükselen tepkiler, köprünün arkasındaki mühendislik konsorsiyumu UTCP ve Albert Cañete’nin geçmişteki fiyaskolarını da gün yüzüne çıkardı. Aynı ekibin daha önce inşa ettiği Iloilo'daki Ungka Üst Geçidi de ciddi yapısal kusurlar ve güvenlik şikayetleri nedeniyle açılışından sadece iki hafta sonra süresiz olarak trafiğe kapatılmıştı. Kamu İşleri ve Karayolları Bakanlığı (DPWH) ise halka çağrıda bulunarak, iki projenin zemin ve mühendislik koşullarının farklı olduğunu, bu yüzden karşılaştırma yapılmaması gerektiğini savundu.
Geçici çözümlerle yeniden açıldı
Toplamda 990 metre uzunluğa sahip olan dev köprü; her biri 60 metre uzunluğunda 12 kemer açıklığı ve 9 ön gerilmeli beton kirişten oluşuyor. Yaşanan büyük yıkımın ardından başlatılan acil enkaz kaldırma ve geçici bağlantı kurulumu çalışmalarının ardından köprü, kazadan yaklaşık bir yıl sonra, 2 Mart 2026 tarihi itibarıyla sadece hafif araçların ve bisikletlerin geçişine kontrollü olarak yeniden açıldı. Ağır vasıtaların köprüyü kullanması ise tamamen yasaklandı.
