Tunus’tan Norveç’e uzanan uluslararası bir tarihi eser kaçakçılığı teşebbüsü, Oslo’daki bir antikacının dikkati ve emniyet güçlerinin takibi sonucu engellendi. Yaklaşık 200 kilogramlık antik bronz sikke definesine ait olduğu belirlenen eserlerin bir bölümü el koyularak Tunus’a iade edildi.
2022 yılında meydana gelen olayda, Tunuslu bir şahıs Oslo’da faaliyet gösteren bir antikacıyla e-posta yoluyla iletişime geçerek Tunus kıyılarındaki su altı sahasından çıkarılan yaklaşık 200 kilogram ağırlığında bronz sikkeye erişimi olduğunu bildirdi. Gönderilen görsel materyallerde, birbirine yapışmış korozyonlu sikke kümelerinin bir araca yüklendiği görüldü.
SAVAŞ DÖNEMİNE AİT OLDUĞU ORTAYA ÇIKTI
Müze uzmanları ve nümizmatlar tarafından yapılan incelemelerde şu bulgulara ulaşıldı: Sikkelerin M.Ö. 215–205 yılları arasında, İkinci Pön Savaşı döneminde Kartaca darphanesinde basıldığı doğrulandı.
İncelemelerde 14-18 gram ağırlığında 24 adet "üçlü şekel" ve 6-9 gram ağırlığında 6 adet "şekel" tespit edildi. Tüm örneklerin bir yüzünde tanrıça Tanit’in başı, diğer yüzünde ise hurma ağacı önünde duran at tasviri yer aldı. Kalıp işçiliğindeki paralellik, sikkelerin aynı zaman diliminde ve aynı atölyede üretildiğini gösterdi.
Yüzeydeki yoğun korozyon ve tortular, materyallerin su altındaki bir batıkta veya yapı kalıntısında uzun süre kaldığını ortaya koydu.
YASAL SÜREÇ
Zanlı hakkındaki suçlamalar ilerleyen süreçte düşürüldü ve şahıs Tunus’a geri gönderildi. Şüphelinin dijital materyallerindeki coğrafi konum verileri, bahse konu alanın Tunus kıyıları olduğunu doğruladı.
Tunus Büyükelçiliği, Oslo Üniversitesi Kültür Tarihi Müzesi ve Norveç Kültür Bakanlığı arasındaki koordinasyonun ardından el koyulan 30 sikke, Mart 2023’te resmi törenle Tunus hükümetine teslim edildi.
KÜÇÜK BİR KISMINDAN OLUŞUYOR
Libyan Studies dergisinde yayımlanan bilimsel rapora göre, ele geçirilen 30 sikke daha büyük bir ana definenin yalnızca küçük bir kısmını oluşturuyor. Raporda yer alan diğer veriler şunlar:
Aralık 2023 ve Ocak 2025 tarihlerindeki uluslararası müzayedelerde, Oslo'da yakalanan örneklerle aynı patina ve korozyon özelliklerini taşıyan sikke gruplarının satıldığı belirlendi.
Son 10 yıl içinde çevrim içi müzayede kataloglarında aynı tipe ait 500’den fazla sikkenin satışa sunulduğu, bu sayının dünya genelindeki müze koleksiyonlarında bulunan toplam miktarı aştığı kaydedildi.
