ABD ve İsrail'in İran'a karşı başlattığı savaşın faturası gün geçtikçe daha da ağırlaşıyor. Son tahminlere ABD göre savaşın faturası 23.4 milyar doları buldu.
Uzmanlara göre ABD savaşın yaklaşık 11 milyar dolar tutmasını bekliyordu. Ancak evdeki hesap, çarşıya uymadı.
Orta Doğu'ya milyarlarca dolarlık askeri yığılma yapan ve Orta Doğu'daki milyar dolarılık ekipmanları zarar gören ABD Başkanı'nın savaşı en az 2 hafta daha uzatacağını söylemesi bu rakamın daha da büyüyeceği anlamına geliyor.
Uzmanlara göre İran'ın vurduğu üslerdeki ekipmanlar kolaylıkla telafi edilemeyecek kayıplar.
Kaybedilen yakıt ikmal uçakları ve uçan komuta merkezi E-3 Sentry AWACS uçağı ise bunlardan bile daha büyük bir kayıp.
Amerikan Girişim Enstitüsü verilerine göre 19 Mart itibarıyla savaşın ek maliyeti 16,2 ile 23,4 milyar dolar bandında seyrediyor.
Yüksek maliyet kalemleri Katar'daki Al Udeid Hava Üssü radarlarının yenilenmesini ve Gerald R. Ford uçak gemisinin onarımını içeriyor.
Bu esnada İran'a karşı fırlatılan mühimmatların sayısı da dikkat çekiyor. ABD ordusu bine yakın Tomahawk füzesini İran'a karşı kullandı.
ABD HALKINI BIKTIRAN BİLANÇO
Çatışmalarda 13 Amerikan askeri yaşamını yitirdi, yüzlerce asker ise yaralandı. Kaybedilen ekipmanların listesi ise uzadıkça uzuyor.
Listede AN/TPY-2 radarı, üç adet F-15E savaş uçağı, çok sayıda KC-135 tanker uçağı ve MQ-9 Reaper İHA'ları bulunuyor.
Gelişmiş silah sistemlerinden radarlara kadar pek çok stratejik unsur yok edildi. ABD'nin Körfez'deki 13 üssünden en az 9'u kullanılamaz hale geldi.
Savunma Bakanı Pete Hegseth ise "Hava filoları ve gövdeleri konusunda düşmanların elde etmemesi gereken bazı istihbarat verilerine ulaştıklarını biliyoruz; bunun farkındayız. Nihayetinde unsurlarımızı sürekli hareket ettiriyoruz. Orduda öğrenilen en büyük ilkelerden biri öngörülebilir kalıplar kurmamaktır. Komutanlarımız sistemlerin doğru yerlerde bulunmasını ve kolay hedef olmamasını sağlamak adına gerçek zamanlı ayarlamalar üzerinde sıkı çalışıyor" diye konuştu
Operasyonel süreçte 850'den fazla Tomahawk füzesinin de ateşlenmesi endişeleri arttırdı. Deniz Operasyonları Komutanı Amiral Daryl Caudle mühimmat stoklarının hızla erdiğini açıkça belirtti.
Siyasi tarafta kamuoyu desteği zayıflıyor. Pew araştırması Amerikalıların yüzde 60'ının Başkan Trump’ın çatışma yönetimini onaylamadığını gösteriyor. Halkın yarıdan fazlası mücadelenin en az altı ay daha devam edeceğine inanıyor.
KÖRFEZ'DE DURUM ÇOK DAHA AĞIR
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) raporuna göre ABD-İsrail-İran gerilimi Orta Doğu genelinde milyonlarca insanı yoksulluğa sürükleyen yıkıcı bir etki yarattı.
Savaşın ilk ayında bölge gayri safi yurt içi hasılasının yüzde 6’ya kadar daralması 194 milyar dolarlık bir kayıp oluşturuyor.
BM Genel Sekreter Yardımcısı Abdallah Al Dardari 3,7 milyon iş kaybı yaşanacağını belirterek "savaşın Arap ekonomisindeki kırılganlığı gün yüzüne çıkardığını, yaklaşık dört milyon kişinin daha yoksulluk sınırının altına düşebileceğini" ifade etti.
Hürmüz Boğazı'ndaki enerji kısıtlamaları Brent petrol fiyatını 118 doların üzerine taşıdı. Rapor "stratejik deniz koridorlarındaki risklerin enflasyon, ticaret akışları ile küresel tedarik zincirleri üzerinde yarattığı silsile etkisinin bölgenin birbirine bağlı ekonomilerindeki geçim kaynaklarını baltaladığını" bildirdi.
Bu ekonomik yıkımın en sert etkilerinin Levant bölgesi ile Sudan ve Yemen gibi kırılgan ülkelerde yoğunlaşması bekleniyor.
