Almanya'nın bir sonraki şansölyesi Friedrich Merz, ülkenin savunma ve altyapı yatırımlarını finanse etmek için borçlanma kurallarını gevşetme konusunda Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile anlaşmaya vardı.
CDU ve CSU ile birlikte hareket eden Merz, parlamentoya sunulacak yasa tasarısının, savunma harcamalarının gayri safi yurtiçi hasılanın yüzde 1’ini aşan kısmını borç freninden muaf tutacağını açıkladı.
Bu düzenleme, Almanya’nın silahlı kuvvetlerini modernize etmesine ve Ukrayna’ya askeri destek sağlamasına olanak tanıyacak. Merz, "Özgürlük ve barışa yönelik tehditlere karşı ne gerekiyorsa yapacağız" diye konuştu.
Koalisyon ortakları, 10 yıl boyunca altyapı projelerine 500 milyar euro tahsis edecek ayrı bir fon oluşturmayı da planlıyor. Devletlerin borçlanma kurallarının gevşetilmesi için anayasada bir değişiklik yapılması öngörülüyor.
Yatırımcılar, Almanya'nın borçlanma düzeyinin önemli ölçüde artacağını öngörerek hükümet tahvillerini hızla sattı. Almanya’nın 10 yıllık tahvil faizi 0,19 puan artarak yüzde 2,67’ye yükseldi.
KOALİSYON GÖÜRŞMELERİ HIZ KAZANDI
Merz, Trump’ın Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi Beyaz Saray’da sert bir şekilde eleştirmesinin ardından SPD ile koalisyon görüşmelerini hızlandırdı.
Avrupa Birliği’nin ortak bir borçlanma mekanizması oluşturma yönündeki önerisi de Almanya’nın savunma harcamalarını artırma planlarına paralel bir gelişme olarak değerlendirildi.
Yeni plan, aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) ve aşırı sol Die Linke’nin yeni parlamentoda anayasa değişikliklerine karşı durma olasılığı nedeniyle, eski parlamentonun 25 Mart’a kadar yeniden toplanmasını gerektiriyor. Merz ve SPD’nin anlaşması, Avrupa’nın savunma stratejisinde köklü bir değişimin başlangıcı olarak değerlendiriliyor.
ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ İÇİN ÇOĞUNLUK TOPLANACAK
Merz, reformları parlamentodan geçirebilmek için 2021 seçimlerinde seçilen eski meclisi yeniden toplamak zorunda kalacak. Plan, anayasa değişiklikleri için üçte iki çoğunluk gerektirdiğinden Yeşiller’in desteğine de ihtiyaç duyulacak.
Berlin, 2009’dan bu yana yürürlükte olan borç frenini savunmuş ve bütçe açığını GSYİH’nin yüzde 0,35’iyle sınırlı tutmuştu. Ancak SPD’ye yakın ekonomi profesörü Henning Meyer, "Savunma harcamaları için belirli bir fon oluşturmak yerine, bu giderlerin borç freninden muaf tutulması daha mantıklı. Ne kadar harcanması gerektiğini ve hangi zaman diliminde harcanacağını önceden kestirmek mümkün değil" dedi.
Almanya’nın borçlanma politikalarındaki bu keskin dönüş, Merz’in seçim kampanyasındaki söylemlerinden hızlı bir şekilde uzaklaşmasına yol açtı.
RUSYA VE TRUMP ARASINDA
Merz’in geniş çaplı harcama planı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa’nın güvenlik garantilerine verdiği desteği geri çekme tehdidinin ardından hız kazandı.
Trump’ın Ukrayna’ya askeri yardımı askıya alma kararı, Almanya ve Avrupa’daki endişeleri artırdı. Berenberg Bank baş ekonomisti Holger Schmieding, "Bu, Almanya için büyük bir mali dönüşüm. Merz ve ekibi, krizin farkında olarak eyleme geçiyor" dedi.
Avrupa Dış İlişkiler Konseyi’nden Jana Puglierin ise, Almanya’nın bu hamlesinin, Avrupa Birliği'ndeki lider konumunu güçlendirebileceğini belirtti.
ABD merkezli Dış İlişkiler Konseyi’nden Liana Fix ise kararın, Almanya'nın savunma politikalarında bir dönüm noktası olduğunu vurguladı.
