Çoğu sürücünün adını bile duymadığı bir metal olan rodyum, bugün dünyanın en değerli ham maddelerinden biri haline geldi.
Egzoz sistemlerinde kullanılan bu parça, sadece 30 gramı için istenen 9 bin euroluk (500 bin TL) fiyatıyla hırsızların iştahını kabartırken, otomotiv dünyasında da geri dönüşüm savaşlarını başlattı.
Otomobilinizin altında, motorun ürettiği zehirli gazları temizleyen küçük bir parça bulunuyor: Katalizör. Ancak bu parçanın içindeki asıl kahraman, altından kat kat daha nadir bulunan rodyum metali. Bugün dünya genelindeki otoparklarda yaşanan katalizör hırsızlıklarının arkasında, bu metalin piyasadaki baş döndürücü değeri yatıyor.
NEDEN BU KADAR VAZGEÇİLMEZ?
Rodyumun bu kadar kıymetli olmasının temel nedeni, imkansıza yakın olan dayanıklılığıdır. Motor çalışırken egzoz sisteminde oluşan 1000 derecenin üzerindeki sıcaklıklara karşı koyabilen tek metal olan rodyum, azot oksitleri etkisiz hale getirerek havayı temizliyor. Bir otomobilde sadece 1-2 gram bulunsa da, bu küçük miktar aracın çevre dostu olmasını sağlayan en kritik bileşen.
20 TON CEVHERDEN SADECE 30 GRAM ÇIKIYOR
Rodyumun elde edilme süreci tam bir sabır sınavı. Saf rodyuma ulaşmak yaklaşık 6 ay sürüyor ve madencilerin sadece 30 gram metal elde edebilmek için tam 20 ton cevheri kazıp işlemesi gerekiyor. Doğada bağımsız olarak bulunmayan bu metal, genellikle nikel ve platin madenciliğinin çok nadir bir yan ürünü olarak gün yüzüne çıkıyor.
Rodyum, platin ve paladyumun yükselen değeri, eski araç parçalarını "yürüyen birer madene" dönüştürdü. Teknik olarak son derece zorlu olsa da, arızalı katalizörlerin eritilip içindeki bu değerli metallerin ayrıştırılması bugün küresel çapta en kârlı iş kollarından biri haline gelmiş durumda. Uzmanlar uyarıyor: Aracınızın egzoz sistemi bugün, her zamankinden daha değerli.
