Bosna Hersek Dışişleri Bakanı Elmedin Konaković, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve diğer üst düzey yetkililere gönderdiği mektupta, Bosna Hersek'deki özerk bölge olan Sırp Cumhuriyeti’nin Washington’da Donald Trump’a yakın lobicileri kiralayarak yürüttüğü lobi faaliyetlerinden duyulan rahatsızlığı aktardı.
Financial Times'ın Konaković'in mektubuna dayandırdığı haberine göre, Moskova ile yakın ilişki içindeki siyasi yapılar adına ABD’de siyasi nüfuz elde etmek amacıyla Sırp Cumhuriyeti’nin kamu fonlarının kullanılmasına yönelik geniş çaplı endişelere dikkat çekti.
Bosna Hersek Anayasa Mahkemesi’nin geçtiğimiz eylül ayında aldığı karara atıfta bulunan Bakan, özerk yapının bütçe imkanlarını yurt dışındaki lobicilere bağımsızlık propagandası yaptırmak için kullanamayacağına hükmedildiğini hatırlattı.
RUSYA'NIN PARMAĞI
Mektup, The New York Times gazetesinin Trump’ın uzun süredir danışmanlığını yapan Chris LaCivita ve James Blair’e, bu ayın başlarında yapılan seçimler öncesinde Sırp çoğunluklu özerk bölgeye kampanya danışmanlığı sağlamaları için yüz binlerce dolar ödendiğini haberleştirmesinden birkaç gün sonra geldi.
Blair ve LaCivita’nın bölgenin bağımsızlığı için lobicilik yaptığına dair herhangi bir kanıt bulunmuyor.
Diğer yandan Sırp Cumhuriyeti’nin aşırı milliyetçi eski başkanı Milorad Dodik, siyasi görev alması yasaklanmış olmasına rağmen iktidardaki SNSD partisinin lideri olarak bölge siyasetini yönlendirmeyi sürdürüyor.
Rusya ile köklü ilişkileri bulunan Dodik, Eylül ayında Moskova’da Vladimir Putin ile bir araya gelmişti.
LOBİCİLERİN HEDEFİ NE?
Sırp Cumhuriyeti’nin son iki yılda Dodik’e yönelik yaptırımların kaldırılması ve 1995’te Bosna Savaşı’nı sona erdiren Dayton Barış Antlaşması’nın yeniden değerlendirilmesi amacıyla Trump’a yakın lobici ve danışmanlara milyonlarca dolar harcadı.
Geçtiğimiz yıl Trump yönetimi Dodik üzerindeki ABD yaptırımlarını kaldırmıştı. Geçen hafta Bosna’yı ziyaret eden ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi’nin kıdemli Demokrat üyesi Senatör Jeanne Shaheen, "Bu milyonlarca dolar nereden geliyor? Neden Sırp Cumhuriyeti ve Bosna Hersek vatandaşlarının çıkarı için harcanmıyor? Sayın Dodik'in bu danışmanlara ödeme yapmak için bu parayı nereden bulduğunu bilmiyorum" ifadelerini kullandı.
Konaković’in mektubunun farklı versiyonları Rubio’nun yanı sıra Hazine Bakanı Scott Bessent, Başsavcı Todd Blanche ve Kongre’nin her iki partisinden kıdemli üyelere iletildi.
Bosna Hersek Dışişleri Bakanı, Hazine Bakanı Bessent’e yazdığı mektupta, Kongre tarafından geçen yıl kabul edilen ve Batı Balkanlar’daki ülkelerin istikrarını ve toprak bütünlüğünü tehdit eden bireylere vize yasağı ile varlık dondurma yaptırımları öngören mevzuat kapsamında Dodik’e yönelik yaptırımların yeniden uygulanmasının değerlendirilmesini talep etti.
Beyaz Saray ve Dışişleri Bakanlığı konuya ilişkin yorum taleplerine hemen yanıt vermedi.
