Suudi Arabistan'daki Prens Muhammed bin Selman Kraliyet Rezervi'nde, aktif bir güneş enerjisi santrali nesli tehdit altındaki türlerin korunması amacıyla kullanılmaya başlandı. Ekim 2025'te başlayan yedi aylık denemenin ardından, Mayıs 2026 itibarıyla sahaya 33'ü dişi, 5'i erkek olmak üzere 38 kum ceylanı yerleştirildi. Proje, yenilenebilir enerji tesislerinin koruma altındaki türler için güvenli üreme alanları sunabileceğini göstermeyi hedefliyor.
YIRTICILARDAN KORUNAKLI BÜYÜME ALANI SAĞLIYOR
505 hektarlık alanda 250 MW kapasiteyle çalışan santral, yırtıcılara karşı korumalı çitlerle çevrili üç bölümden oluşuyor. Pilot uygulama ise 66 MW kapasiteli dizinin yer aldığı 157 hektarlık alanda yürütülüyor. Paneller, ceylanlara gölge sağlayarak zemin sıcaklığını 5 ila 10 derece düşürüyor ve sıcak iklimde yaşam koşullarını iyileştiriyor.
ALTYAPI VE HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ UYUM SAĞLADI
Yetiştirme kapasitesini 15 kat artıran tesiste ceylanların rahat hareket ettiği, altyapıya zarar vermediği ve işletmede aksama yaratmadığı tespit edildi. Uzman korucuların takip ettiği ceylanların, ot ve yapraklarla beslenerek bitki örtüsünün dengelenmesine ve tohum yayılımına katkı sağlaması bekleniyor.
2031 YILINA KADAR 600 CEYLANA ULAŞMAYA ÇALIŞILIYOR
Modellemelere göre sürünün 2031'e kadar 600 bireye ulaşması ve ilk doğumların Aralık 2026'da gerçekleşmesi planlanıyor. Ceylanların 24 bin 500 kilometrekarelik rezerv alanına tamamen salınabilmesi için en az 500 bireylik bir popülasyona ulaşması gerekiyor.
REZERVİN BİYOÇEŞİTLİLİK HEDEFLERİ
15 farklı ekosisteme sahip rezerv, ülkenin kara yüzölçümünün yüzde 1'ini oluşturmasına rağmen kuş ve memeli türlerinin yüzde 50'sinden fazlasına ev sahipliği yapıyor. Hedeflenen 23 yerli türden; Arap antilobu, İran yaban eşeği ve ceylan türlerinin de aralarında bulunduğu 14'ü bugüne kadar doğaya kazandırıldı.
