Her yıl Sahra Çölü’nden kalkan milyonlarca ton mineral tozu, Atlas Okyanusu’nu aşarak Amazon Havzası’na ulaşıyor. Araştırmalar, bu tozların taşıdığı fosforun bölgedeki bitki örtüsü için hayati önem taşıdığını ortaya koyuyor.
Uydu gözlemleri ve atmosferik modellemelere dayanan bilimsel çalışmalar, Afrika ve Güney Amerika kıtaları arasındaki devasa ekolojik bağlantıyı gözler önüne serdi. Spacedaily’de yer alan bilgilere göre, Sahra Çölü’nden atmosfer vasıtasıyla taşınan mineraller, Amazon Yağmur Ormanları'ndaki besin dengesinin korunmasında kritik bir rol oynuyor.
FOSFOR KAYBINI SAHRA TOZLARI TELAFİ EDİYOR
Sık ve yoğun bitki örtüsüne rağmen Amazon bölgesindeki topraklar, binlerce yıldır süregelen şiddetli yağışlar ve taşkınlar nedeniyle besin değerini kaybetme riskiyle karşı karşıya kalıyor. Yağmur sularıyla yıkanan toprakta özellikle bitki gelişimi için hayati önem taşıyan fosfor elementi tükeniyor.
Daha önce NASA’nın CALIPSO uydusu verilerine dayanılarak yapılan hesaplamalarda, Amazon’a her yıl yaklaşık 27,7 milyon ton Sahra tozu düştüğü ve bu tozun toprağa 22 bin ton fosfor kazandırdığı tahmin ediliyordu. Bu miktar, yağmurların topraktan sürüklediği fosfor miktarına neredeyse denk geliyor.
YENİ VERİLER MİKTARI GÜNCELLEDİ
NASA’nın MERRA-2 atmosfer modeli ve uzun süreli kara gözlemleriyle yürütülen yeni araştırmalar ise Amazon üzerine çökelen toz miktarının yıllık 8 ila 10 milyon ton arasında olduğunu gösteriyor. Güncel bulgulara göre mineral parçacıklarının büyük kısmı Güney Amerika’nın kuzey ve kuzeydoğu bölgelerine ulaşırken, ormanın iç kesimlerine daha az miktarda toz ulaşıyor.
Araştırmacılar, taşınan tozun kesin miktarından ziyade iki kıta arasındaki atmosferik bağın varlığına dikkat çekiyor. Öte yandan, Sahra’daki rüzgar şiddeti, yağış oranları ve bitki örtüsü durumuna bağlı olarak değişen toz taşınımının, küresel iklim değişikliğinden doğrudan etkilenebileceği belirtildi.
