ABD'nin California eyaletindeki Orange County'de restoranlardan toplanan istiridye kabukları, kıyı erozyonuyla mücadele ve nesli tehlike altındaki yerli istiridye türlerinin yeniden çoğalması için kullanılıyor. Orange County Coastkeeper tarafından yürütülen "Shells for Shorelines" (Kıyılar İçin Kabuklar) projesi kapsamında Haziran 2024'ten bu yana yaklaşık 11 tondan fazla istiridye kabuğu geri kazanıldı.
KABUKLAR YENİ YAŞAM ALANLARINA DÖNÜŞÜYOR
Projenin hedeflerinden biri, Batı Yakası'nın tek yerli istiridye türü olan Olympia istiridyesinin (Ostrea lurida) yaşam alanlarını yeniden oluşturmak. Aşırı avlanma, kirlilik ve kıyı yapılaşması nedeniyle büyük ölçüde azalan türün yeniden çoğalabilmesi için restoranlardan toplanan kabuklar kullanılıyor.
Kabuklar, olası patojenlerden arındırılmaları için yaklaşık 6 ay boyunca kurutulduktan sonra Seal Beach Ulusal Yaban Hayatı Sığınağı, Newport Bay ve Alamitos Bay gibi kıyı bölgelerine yerleştiriliyor. Böylece istiridyelerin tutunarak yeni koloniler oluşturabileceği doğal yüzeyler meydana getiriliyor.
EROZYONA KARŞI DOĞAL ÇÖZÜM
İstiridye kabuklarından oluşturulan yapılar, dalgaların enerjisini azaltarak suyun akışını yavaşlatıyor. Bu da sediment birikimini artırarak kıyı erozyonunun azalmasına yardımcı oluyor.
Uygulama, beton duvarlar ve taş dolgular yerine doğal yaşamı destekleyen "yaşayan kıyılar" yaklaşımının bir örneği olarak değerlendiriliyor. Seal Beach'teki çalışmanın, erozyon nedeniyle tehdit altında bulunan bir ABD Deniz Kuvvetleri binasının korunmasına da katkı sağlaması bekleniyor. Proje için araştırma ekibine 137 bin 806 dolar fon sağlandı.
HALK DA PROJEYE KATILIYOR
Projeye bölge sakinleri de destek veriyor. Huntington Harbour'da bazı kişiler, iskelelerine astıkları istiridye kabuklarıyla yavru istiridyelerin yetişmesine katkı sağlıyor. Eylül 2025'te bu yöntemle elde edilen 700'den fazla yavru istiridye Seal Beach sığınağına taşındı. Orange County ve Long Beach'teki 10 restoranın katıldığı proje ücretsiz yürütülüyor. Kabukların toplanması ve taşınması gibi lojistik işlemler organizasyon tarafından karşılanıyor.
