Vietnam’ın merkezindeki kireçtaşı dağlarının altında bulunan Hang Son Doong, yaklaşık 150 metre genişliğe ulaşan dev bölümleriyle yer altında kilometrelerce uzanıyor. Mağaranın tavanında meydana gelen büyük çökmeler ise güneş ışığının içeri girmesini sağlayarak yer altında bitki örtüsünün gelişmesine imkan tanıyor.
İÇİNDE 50 METRELİK ORMAN BÜYÜYOR
Mağaranın tavanındaki 2 büyük çökme sonucu oluşan açıklıklardan içeri güneş ışığı ulaşıyor. Bu açıklıklardan ikincisinin altında “Edam Bahçesi” olarak adlandırılan bir orman bulunuyor. Buradaki ağaçların yaklaşık 40 ila 50 metre yüksekliğe ulaştığı, ışığın daha az olduğu kesimlerde ise yosun ve eğrelti otlarının yetiştiği belirtiliyor. Eski yarasa dışkısı birikintileri de mağaranın içerisindeki bitki örtüsüne besin sağlıyor. Son Doong’da en az 6 yarasa türünün yaşadığı da 2022 yılında yayımlanan bir araştırmayla kayıtlara geçti.
MAĞARANIN İÇİNDE BULUTLAR NASIL OLUŞUYOR?
Son Doong’un içerisinden geçen yeraltı nehri havadaki nem miktarını artırırken, tavandaki büyük açıklıklar farklı sıcaklıklardaki hava kütlelerinin bir araya gelmesini sağlıyor. Nemli ortamda sıcak ve soğuk havanın karşılaşması sonucunda mağaranın içerisinde sis ve bulutlar oluşabiliyor.
Yağışlı dönemlerde dışarıdaki su da tavandaki açıklıklar ve çatlaklardan mağaraya giriyor. Bazı dönemlerde bu sular mağaranın içerisinde şelalelerin oluşmasına neden oluyor.
EN AZ 6,5 KİLOMETRE UZUNLUĞUNDA
Guinness Dünya Rekorları tarafından dünyanın en büyük tek mağara geçidi olarak tanımlanan Son Doong’un uzunluğu en az 6,5 kilometre. Geçidin bazı bölümleri yaklaşık 200 metre yüksekliğe ve 150 metre genişliğe ulaşıyor. Vietnam’daki milli park yönetimi, mağaranın büyüklüğünü içerisine 40 katlı bir gökdelenin sığabileceği ölçekte tanımlıyor. Son Doong, dünyanın en uzun mağara sistemi unvanına sahip değil. Birbirine bağlı tünellerin toplam uzunluğu bakımından bu unvan ABD’nin Kentucky eyaletindeki Mammoth Cave sistemine ait.
GİRİŞİ TESADÜFEN BULUNDU
Bölge sakini Ho Khanh, mağaranın girişini 1990 yılında ormanda fırtınadan korunacak bir yer ararken buldu. Girişte sis ve akan suyun sesini fark eden Khanh, daha sonra bölgenin yerini kaybetti. 2009 yılında giriş yeniden bulundu ve İngilizlerin öncülüğündeki mağara ekibinin ölçüm ve keşif çalışmaları başladı.
Mağaranın su altındaki bölümlerinin araştırılması da devam etti. 2019 yılında yakındaki Hang Thung mağarasıyla olası bağlantıyı araştıran dalgıçlar yaklaşık 78 metre derinliğe ulaştı ancak daha derine inmek için gerekli ekipmanın bulunmaması nedeniyle çalışma durduruldu.
Son Doong’a ziyaretler kontrollü şekilde gerçekleştiriliyor. Parkın kurallarına göre mağaraya yılda yaklaşık 1000 ziyaretçi kabul edilirken, gruplar en fazla 10 turistten oluşuyor.
