Hollanda, yüzyıllardır deniz ve nehir sularına karşı setler, kanallar ve pompalar kullanıyor. Ülke topraklarının yaklaşık üçte biri deniz seviyesinin altında bulunuyor. Ancak Hollanda artık yalnızca suyu engellemek yerine, bazı bölgelerde suya kontrollü şekilde alan açıyor.
TOPRAKLAR POMPALARLA KURU TUTULUYOR
Yerleşimlerin ve tarım alanlarının önemli bölümü setlerle çevrili polderlerde bulunuyor. Geçmişte yel değirmenleriyle kurutulan bu alanlarda bugün modern pompa istasyonları kullanılıyor.
Schiphol Havalimanı da deniz seviyesinin yaklaşık dört metre altında bulunan bir polder üzerinde yer alıyor. Bölge, sürekli çalışan drenaj ve su kontrol sistemleriyle kuru tutuluyor.
1953 FELAKETİ DÖNÜM NOKTASI OLDU
31 Ocak'ı 1 Şubat 1953'e bağlayan gece yaşanan şiddetli fırtına ve yüksek gelgit, ülkenin güneybatısındaki çok sayıda setin yıkılmasına neden oldu. Felakette 1.800'den fazla kişi hayatını kaybetti.
Sonrasında Delta Planı kapsamında barajlar, setler ve hareketli bariyerler inşa edildi. Oosterschelde Bariyeri ve Rotterdam'daki Maeslantkering, su seviyesinin tehlikeli biçimde yükselmesi halinde kapanarak bölgeleri koruyor.
DENİZDEN YENİ TOPRAKLAR KAZANDILAR
Afsluitdijk, eski Zuiderzee bölgesini Kuzey Denizi'nden ayırdı ve IJsselmeer Gölü'nün oluşmasını sağladı. Suların çekilmesiyle yeni polderler oluşturuldu ve bu topraklarda yerleşimler ile tarım alanları kuruldu. Bu çalışmalar sonucunda Flevoland eyaleti ortaya çıktı.
ŞİMDİ NEHİRLERE ALAN AÇIYORLAR
Hollanda'nın yaklaşımı zamanla değişti. “Nehirler İçin Alan” programıyla bazı setler nehirlerden geriye çekildi, taşkın alanları genişletildi ve kanallar büyütüldü.
Amaç, yükselen suyun kontrollü biçimde yayılabileceği alanlar oluşturarak şehirler üzerindeki baskıyı azaltmak. Bazı tarım arazileri bu amaçla satın alınırken, taşkın sırasında suyun yayılabileceği bölgeler oluşturuldu.
ŞEHİRLERDE PARKLAR DA SU TUTUYOR
Rotterdam gibi şehirlerde bazı meydan ve parklar yoğun yağış sırasında suyu geçici olarak tutabilecek şekilde tasarlanıyor. Normal zamanda kullanılan bu alanlar, aşırı yağış sırasında drenaj sistemlerinin yükünü azaltıyor.
Bazı bölgelerde yüzer evler de kullanılıyor. Kıyılarda ise “Kum Motoru” projesiyle denize bırakılan kumun dalga, rüzgâr ve akıntılarla kıyıya yayılması sağlanıyor.
SUYLA MÜCADELE SÜREKLİ BAKIM GEREKTİRİYOR
Setler, pompalar ve bariyerler taşkın riskini tamamen ortadan kaldırmıyor. Sistemlerin çalışır durumda tutulması, su seviyelerinin izlenmesi ve altyapının düzenli bakımdan geçirilmesi gerekiyor.
