Filipinler’in Palawan eyaletindeki özel bir ada, alışılmış yönetim anlayışını tamamen değiştirmeyi amaçlayan sıra dışı bir projeyle gündeme geldi. İngiliz teknoloji girişimcisi Dan Thomson tarafından hayata geçirilen “Sensay” projesi, adanın yönetiminde tarihe damga vurmuş 17 lider ve düşünürün yapay zekâ modellerinden yararlanmayı hedefliyor.
DİJİTAL MECLİSTE TARİHİN ÜNLÜ İSİMLERİ VAR
Projede Mahatma Gandhi, Nelson Mandela, Eleanor Roosevelt, Sun Tzu ve Marcus Aurelius gibi önemli isimlerin konuşmaları, yazıları ve düşünceleri yapay zekâ modellerinin eğitilmesinde kullanılıyor. Oluşturulan dijital modellerin, adanın geleceğine ilişkin karar süreçlerinde oy kullanması ve bir çeşit yapay zekâ konseyi oluşturması planlanıyor.
Projeye olan ilgi ise dikkat çekici boyutlara ulaştı. Yaklaşık 12 bin kişi, sistem üzerinden dijital “e-vatandaşlık” için başvuru yaptı. Buna karşın fiziksel adada şu anda yalnızca bir kişinin yaşadığı belirtiliyor.
30 VİLLA İNŞA EDİLMESİ PLANLANIYOR
Sensay kapsamında ziyaretçiler ve ileride adada yaşaması planlanan kişiler için 30 villa yapılması öngörülüyor. Yönetim ve vatandaşlık sisteminin önemli bir bölümü ise fiziksel yapıların aksine çevrim içi platformlar üzerinden yürütülüyor.
Proje kendisini “yapay zekâyla yönetilen egemen mikro ulus” olarak tanımlasa da bu iddianın uluslararası hukuk açısından karşılığı bulunmuyor. Ada, bağımsız bir devlet olarak uluslararası alanda tanınmış değil; resmi bir pasaport ya da devlet statüsüne de sahip değil.
SON SÖZ YİNE İNSANLARDA
Yapay zekâ konseyi karar alma sürecinin merkezinde yer alsa da sistem tamamen insan kontrolünden çıkarılmış değil. Dokuz kişiden oluşan insan temsilcilerden meydana gelen “Denetim Meclisi”, yapay zekâ tarafından alınan kararlara veto uygulayabiliyor.
Projeye yönelik en önemli eleştirilerden biri ise yapay zekânın gerçekten tarafsız olup olamayacağı konusunda yoğunlaşıyor.