Kanada’nın Yukon bölgesinde yer alan Carcross, geleneksel çöl tanımına meydan okuyan özellikleriyle bilim dünyasının dikkatini çekiyor. Yalnızca 600 metre genişliğindeki bu alan, her ne kadar kum tepeleriyle kaplı olsa da teknik olarak "yarı kurak" kategorisinde yer alıyor. Buzul çağının mirası olan bu bölge, kış aylarında tamamen karla kaplanmasına rağmen çöl ekosistemine özgü görsel yapısını korumaya devam ediyor.
BUZUL ÇAĞINDAN KALAN 20 BİN YILLIK MİRAS
Carcross’un oluşumu, günümüzden yaklaşık 11 bin ila 24 bin yıl öncesine, buzulların vadilerden çekildiği döneme dayanıyor. Buzulların erimesiyle oluşan devasa göllerin geride bıraktığı kumsal alanlar, güçlü rüzgarların etkisiyle kuzeybatıya taşınarak bugünkü kum tepelerini oluşturdu. Jeolojik olarak bir "kum tepeleri zinciri" olarak tanımlanan bölge, antik kıyı çizgilerinin günümüzdeki yaşayan bir kanıtı niteliğinde.
NEDEN TEKNİK OLARAK ÇÖL DEĞİL?
Bilimsel kriterlere göre bir bölgenin çöl sayılabilmesi için yıllık yağış miktarının 250 mm’nin altında olması gerekiyor. Carcross ise yıllık 250-500 mm arası yağış alarak "yarı kurak" sınıfına giriyor. Bu iklim yapısı, bölgenin kışın beyaz bir örtüyle kaplanmasına neden olurken, yaz aylarında ise kavurucu bir kum sahrası görüntüsü vermesini sağlıyor.
NADİR TÜRERİN SIĞINAĞI HALİNE GELDİ
Bu mikro ekosistem, şaşırtıcı bir biyolojik çeşitliliğe ev sahipliği yapıyor. Bölgede dağ keçileri ve Dall yaban koyunları gibi memelilerin yanı sıra, dünyada yayılım alanı oldukça sınırlı olan Baykal sazı ve Yukon lupini gibi nadir bitki türleri yetişiyor. Ayrıca birçok özel kelebek türü de bu küçük kum sahasını ana yaşam alanı olarak kullanıyor.
