ABD'nin güney eyaletlerinde tarım alanlarını ve demir yolu güzergahlarını erozyona karşı korumak amacıyla dikilen Japon menşeili "Kudzu" sarmaşığı, durdurulamaz bir istilacı türe dönüşerek yüz binlerce dönümlük orman arazisini yuttu. Toprak kaymasını engelleme hedefiyle başlatılan devlet destekli uygulama, bitkinin aşırı yayılma hızı nedeniyle ormanları, enerji nakil hatlarını ve tarım arazilerini kaplayan geniş çaplı bir çevre krizine yol açtı.
GÜNDE 30 SANTİMETRE UZAYAN BİTKİ NASIL YAYILDI?
1930'lu yıllardaki büyük kuraklık ve toprak erozyonu krizine karşı çözüm olarak sunulan Kudzu sarmaşığı, güney eyaletlerindeki dik yamaçlara, demir yolu kenarlarına ve tarım arazilerine yüz binlerce kök halinde dikildi. Kuzey Amerika ikliminde doğal düşmanı veya yayılmasını baskılayan bir faktör bulunmayan sarmaşık, günde ortalama 30 santimetreye varan büyüme ivmesi yakaladı. Hızla dallanan gövdesiyle önüne çıkan tüm bitki örtüsünün üzerine tırmanan tür, kısa sürede kontrol altındaki alanlardan çıkarak geniş ormanlık sahalara yayıldı.
GÜNEŞ IŞIĞINI KESEREK EKOSİSTEMİ BOĞDU
Kudzu sarmaşığının geniş yaprak tabakası, sarıldığı ağaçların ve yerel bitki örtüsünün güneş ışığıyla olan doğrudan temasını tamamen kesti. Fotosentez yapamayan ağaçların kurumasına ve devrilmesine yol açan bitki, orman tabanındaki biyolojik çeşitliliği adım adım yok etti. Sarmaşık yalnızca doğal alanları değil; yerleşim birimlerindeki terk edilmiş yapıları, elektrik direklerini ve iletişim hatlarını da sararak devasa bir yeşil örtünün altına hapsetti.
Kökleri toprağın metrelerce derinine inen ve yüzeyden kesilse dahi kök yumrularından hızla yeniden filizlenen Kudzu ile mücadelede kimyasal ve mekanik yöntemler yetersiz kaldı. Tarım ve çevre uzmanları, başlangıçta faydalı bir erozyon projesi olarak görülen bu uygulamanın, yeterli ekolojik analiz yapılmadan doğaya salınan yabancı türlerin yol açabileceği felaketlere dair en somut örneklerden biri olduğunu vurguluyor. Bölge yönetimleri günümüzde sarmaşığın altyapı şebekelerine verdiği zararı temizlemek için her yıl milyonlarca dolarlık bütçe ayırmaya devam ediyor.
