Sağlık alanında yürütülen son bilimsel araştırmalar, küresel ölçekte en yaygın ölüm nedenleri arasında yer alan kalp ve damar hastalıklarına ilişkin ezber bozan bir bulguyu ortaya koydu. Uzmanlar, uyku esnasında yatak odasında bulunan yapay ışık kaynaklarının kalbin yapısını bozduğunu ve ciddi kardiyovasküler riskleri beraberinde getirdiğini açıkladı.
SOKAK LAMBASI VE CİHAZ IŞIKLARI BİLE YETİYOR
Yayımlanan klinik verilere göre, uyku esnasında maruz kalınan ve oldukça düşük kabul edilen ışık seviyeleri dahi sağlığı olumsuz etkiliyor. Pencerelerden sızan sokak lambası ışığı, şarj aletlerinin küçük göstergeleri veya televizyon st-by lambaları gibi 3 lüksün üzerindeki hafif ortam ışığının, uzun vadede kalp dokusu ve fonksiyonlarında hücresel düzeyde deformasyona yol açtığı tespit edildi. Gece boyunca ışığa maruz kalan bireylerde, kalbin kan pompalama merkezlerinden biri olan sol karıncıkta büyüme ve doku stresi geliştiği kaydedildi.
KALP YETMEZLİĞİNE NEDEN OLUYOR
Araştırma kapsamında elde edilen istatistiki veriler, maruz kalınan ışık ile kardiyovasküler hastalıklar arasındaki ilişkiyi gözler önüne seriyor. Zifiri karanlık ortamda uyuyan kişilerle yapılan karşılaştırmalı analizlerde, gece ışığa maruz kalarak uyuyan kişilerin kalp yetmezliğine yakalanma riskinin yüzde 29, inme (felç) geçirme riskinin ise yüzde 33 oranında daha yüksek olduğu belirlendi.
BİYOLOJİK SAAT BOZULUYOR VE HÜCRESEL ONARIM DURUYOR
Bilim insanları, gece maruz kalınan yapay ışığın vücutta yarattığı tahribatın temel nedenini hormon dengesizliği ve biyolojik saatin bozulması olarak açıklıyor. İnsan vücudu, gece saatlerinde bağışıklık ve kardiyovasküler sistemin onarımı için hayati önem taşıyan melatonin hormonunu salgılıyor.
Göz kapaklarından sızan ışık, beynin karanlık algısını kırarak melatonin üretimini baskılıyor. Gece boyunca gerçekleşmesi gereken derin uyku evresi sekteye uğradığında, otonom sinir sistemi sürekli bir alarm durumuna geçerek damarlarda kronik iltihaplanmaya ve kalp kası üzerinde uzun süreli basınca yol açıyor.
UZMANLAR ÖNEMLİ ÇAĞRI YAPTI
Gelişen teknolojinin getirdiği gece ışığı kirliliğine karşı kardiyologlar ve uyku uzmanları basit fakat etkili önlemlerin alınması gerektiğinin altını çiziyor. Kalp sağlığını korumak adına uyku ortamı için şu tavsiyelerde bulunuldu:
Yatak odasında bulunan televizyon, dijital saat, şarj adaptörü ve uzatma kablosu gibi LED ışıklı tüm elektronik cihazların tamamen kapatılması veya ışıklarının kapatılarak gizlenmesi,
Dışarıdan gelen sokak ve araç ışıklarını engellemek amacıyla ışık geçirmeyen karartma (blackout) perdelerin tercih edilmesi,
Fiziksel şartların elvermediği durumlarda ise ışık temasını tamamen kesen kaliteli ve konforlu bir uyku bandının kullanılması,
Yatmadan 1-2 saat önce ekran kullanımının sınırlandırılması ve oda aydınlatmasında sarı/sıcak tonlu düşük yoğunluklu ışıkların tercih edilmesi.
