ABD ile İran arasındaki gerilim; artan petrol, taşımacılık ve ham madde maliyetleri üzerinden küresel giyim sektörünü doğrudan etkilemeye başladı. El Niño meteorolojik olayının tarım ürünleri üzerindeki olası etkilerine dair kaygılar ve gübre kıtlığı da sürece eklenince üretici fabrikalar üzerindeki baskı arttı.
Sektördeki maliyet artışlarının önümüzdeki sonbahardan itibaren tüketiciler tarafından hissedilmeye başlanacağı, en büyük etkinin ise markaların sipariş süreçleri nedeniyle gelecek yılın ilkbahar ve yaz aylarında mağazalara yansıyacağı belirtiliyor.
PAMUK VE POLYESTER FİYATLARI AYNI ANDA YÜKSELİYOR
Savaştan önce pamuğun yaklaşık yarı fiyatına işlem gören polyester, petrol fiyatlarındaki artışla birlikte Çin’de son 4 yılın en yüksek seviyelerine yaklaştı.
Inditex bünyesindeki Zara ve Pull&Bear gibi markalara tedarik sağlayan Bangladeş merkezli Bloomy Fashions, savaşın ardından polyester iplik fiyatlarının yüzde 25’e varan oranlarda yükseldiğini aktardı. Polyesterdeki artış ve arz kısıtları nedeniyle alıcıların alternatif arayışına girmesi, pamuk fiyatlarını da 2 yılın en yüksek seviyesine çıkardı.
Sektör uzmanları, temel iki elyafın aynı anda pahalanmasının markaların daha ucuz alternatife geçme imkanını ortadan kaldırdığına dikkat çekiyor.
Al Jazeera'nın aktardığına göre Alman kumaş üreticisi Kettelhack maliyetlerinin yüzde 5 ila 8 arttığını duyururken, Hindistan merkezli Indo Count Industries ise girdi maliyetlerindeki yükselişin pamuk ve polyesterin yanı sıra boya, kimyasal maddeler, petrol ve gaza da yayıldığını bildirdi.
ÜRETİCİ FABRİKALAR MALİYET BASKISI ALTINDA
Maliyet artışlarının yükü şu aşamada büyük oranda üretici fabrikaların üzerinde kalıyor. Temel bir gömleğin maliyetinin yaklaşık yüzde 60’ını ham maddeler oluştururken, üretici fabrikaların kâr marjları yüzde 2 ila 3 seviyesinde seyrediyor.
Zayıf talep ve markaların tedarikçi çeşitliliği nedeniyle fabrikaların zam yapma gücü sınırlı kalıyor. Bu durum sonucunda Dakka’daki Bloomy Fashions fabrikasında bir üretim salonunun siparişlerin askıya alınması nedeniyle üç aydır kullanılmadığı ve şirketin gelirlerinin düştüğü kaydedildi.
Baskı Asya genelindeki ihracat rakamlarına da yansıdı. Dünya tekstil ticaretinin yüzde 4’ünü gerçekleştiren Hindistan’da hazır giyim ihracatı temmuz ayında yıllık bazda yüzde 4,5, mali yılın ilk dört ayında ise yüzde 10,5 geriledi. Yıllık 800 milyon dolarlık ihracat yapan Bangladeş’in Orta Doğu’ya yönelik ticareti ise durma noktasına geldi.
FİYATLARDA YÜZDE 20’YE VARAN ARTIŞ TAHMİNİ
Maliyet baskılarına karşı markaların ham madde içeriğini değiştirme, ürün tasarımlarını sadeleştirme veya fiyat artırma gibi seçenekleri bulunuyor. İsveçli Asket kaliteden ödün vermemek adına fiyat artışına gideceğini açıklarken; Zara’nın bağlı olduğu Inditex, brüt kâr marjlarındaki baskının sürmesini beklediğini ve etkileri azaltmak için taşıma yöntemleri ile tedarik kaynaklarını değiştirdiğini açıkladı.
McKinsey verilerine göre temel giyim kategorilerindeki fiyatların nihayetinde yüzde 10 ila 20 arasında artabileceği öngörülüyor. Ancak hane halklarının yüksek gıda ve enerji maliyetleri nedeniyle giyim harcamalarını erteleme riski, şirketlerin fiyat politikasını zorlaştırıyor.
