Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, Norveç'in kuzey kıyısındaki Arne Kvamgrota mağarasında 75 bin yıllık bir Arktik ekosistemi gün yüzüne çıkarıldı. Keşif, o dönem Avrupa'sında bu denli çeşitli bir Arktik topluluğuna dair bilinen en eski ve en kapsamlı kanıt olma özelliğini taşıyor. Mağara içerisinde memeli, kuş ve balık türlerinden oluşan zengin bir fauna yapısı saptandı.

DENİZ VE KARA EKOSİSTEMLERİ BİR ARADA

Bilim insanları, mağarada bulunan tür çeşitliliğinin hem deniz hem de kara ekosistemlerinin aynı bölgede eş zamanlı varlığını yansıttığını bildirdi. İncelenen kalıntılar arasında kutup ayısı, mors ve balina gibi deniz memelilerinin yanı sıra; Atlantik martısı, bayağı ördek gibi deniz kuşları ve Atlantik morinası gibi balık türleri yer alıyor. Kara faunasını ise ren geyikleri ve keklikler temsil ediyor. Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri de İskandinavya'da daha önce hiç kaydedilmemiş ve Avrupa'da nesli tükenmiş bir tür olan yakalı lemminglerin (Dicrostonyx torquatus) keşfi oldu.

Oslo Üniversitesi'nden Profesör Sanne Boessenkool, bulguların 75 bin yıl önce bölgenin sanılandan çok daha farklı bir iklime sahip olduğunu gösterdiğini ifade etti. Boessenkool, kalıntılara dayanarak bölge kıyılarının o dönemde büyük ölçüde buzsuz olduğunu belirtti. Tatlı su balıklarının varlığı nehir ve göllerin varlığına işaret ederken, yunus gibi yoğun buzdan kaçınan türlerin bulunması, bölgedeki deniz buzunun sadece mevsimsel olduğunu ve kalıcı bir buz kütlesinin bulunmadığını kanıtlıyor.

İKLİM DEĞİŞİMİ VE POPÜLASYONLARIN SONU

Genetik analizler, mağarada temsil edilen türlerin çoğunun, buzulların çekildiği ılıman bir dönemde bölgeye yerleştiğini ortaya koydu. Ancak araştırmacıların verilerine göre, iklimin tekrar soğuması ve buzulların hızla genişlemesiyle birlikte bu canlılar yeterince hızlı göç edemedi veya yeni koşullara uyum sağlayamadı. Bu durum, bölgedeki tüm popülasyonların toplu halde yok olmasına yol açtı. Keşif, Arktik canlıların ani iklim değişikliklerine karşı kırılganlığını anlamak açısından kritik bir veri seti sunuyor.