Projenin geçmişi yıllar öncesine dayansa da çalışmalar son dönemde yeniden hız kazandı. İspanya tarafında 2026'da deniz tabanının yapısını incelemek ve güzergâhın uygulanabilirliğini belirlemek amacıyla yeni teknik araştırmalara kaynak ayrıldı. Henüz inşaata başlanmadı ancak deniz altındaki zemin ve deprem riski ayrıntılı şekilde inceleniyor.
27,7 KİLOMETRESİ DENİZİN ALTINDA OLACAK
Planlanan güzergâhın İspanya'daki Punta Paloma ile Fas'ın Tanca kenti yakınlarındaki Malabata Burnu arasında uzanması öngörülüyor. Projeye ilişkin hesaplamalara göre bağlantının yaklaşık 27,7 kilometrelik bölümü denizin altında yer alacak.
Mühendislerin karşısındaki en büyük engellerden biri Cebelitarık Boğazı'nın zorlu jeolojik yapısı. Deniz tabanındaki gevşek katmanlar ve bölgedeki faylar nedeniyle ayrıntılı araştırmalar yürütülüyor. Bu kapsamda deniz tabanı haritalanırken sismik hareketleri takip etmek için ölçüm cihazlarından da yararlanılıyor.
Tünelin tamamlanması halinde yolcu ve yük trenleri İspanya'dan Fas'a feribota ihtiyaç duymadan geçebilecek. Böylece Avrupa ile Afrika arasında kesintisiz bir demiryolu koridorunun oluşturulması hedefleniyor.
GÖÇ VE SINIR GÜVENLİĞİ DE KRİTİK
Projenin dikkat çeken diğer tarafı ise göç ve sınır güvenliği. Fas ile İspanya arasındaki bölge uzun süredir Avrupa'ya yönelik düzensiz göç güzergâhlarından biri. Özellikle Ceuta ve Melilla çevresinde yaşanan geçişler nedeniyle iki ülke sınır güvenliği konusunda yakın işbirliği yürütüyor.
Bu nedenle tünelin hayata geçirilmesi halinde pasaport, vize, gümrük ve güvenlik kontrollerinin nasıl uygulanacağı da projenin önemli başlıklarından biri olacak. Trenlerin iki kıta arasında doğrudan hareket edecek olması, sınır kontrol altyapısının da projeye dahil edilmesini gerektirecek.
Dev bağlantının önündeki bir diğer konu ise maliyet. Güncel tahminlerde projenin toplam maliyetinin 15 milyar euroyu aşabileceği belirtiliyor. Bununla birlikte güzergâh, kullanılacak kazı yöntemi ve güvenlik sistemleri henüz kesinleşmediği için nihai bütçe de netleşmiş değil.
Proje şu anda teknik araştırma ve fizibilite aşamasında. Deniz tabanındaki çalışmalar tamamlandıktan sonra güzergâh ve inşaat yönteminin netleşmesi bekleniyor. Bu nedenle milyarlarca euroluk tünelin inşaatına ne zaman başlanacağı konusunda henüz kesin bir tarih bulunmuyor.
