Türkiye’de 2012’den bu yana en az 26 bin 152 işçi çalışırken yaşamını yitirdi. İş kazaları ise ağırlıklı olarak inşaat, tarım ve taşımacılıkta yaşanıyor.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin derlediği bilgilere göre 2012’den bu yana hayatını kaybedenlerin 5 bin 549’unun inşaat ve yol iş kolundaki çalışanlardan oluşması şantiyelerdeki denetimsizliği yeniden gündeme taşıdı. Kazaların yüzde 40’ının ise iskele kalıp sistemlerindeki denetimsizlikten kaynaklandığı belirtildi. Sendikacılar gibi sektör temsilcileri de inşaat kolundaki denetimsizliğin, merdiven altı üretimin ölümlü kazalara neden olduğunu vurguladı.
KAZALAR ÖNLENEBİLİR
İskele Kalıp Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Yiğit Yakar, Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine göre Türkiye’de yaklaşık 200 bin şantiye olduğunu ifade ederek, “Bunların ne kadarı aktif bilmiyoruz. Ayrıca bu şantiyelerin sadece yüzde 1’inde yeterli denetim var” iddiasında bulundu. Resmi kayıtlara göre inşaat iş kolunda her yıl 500 ölümlü iş kazasının meydana geldiğini belirten Yakar, “Standartlara uygun iskele kalıp ekipmanları ile bu kazaların 200’ü engellenebilir” dedi.
Kalıp ve iskele sistemlerinin maliyetinin bir inşaatın toplam maliyetinin yüzde 1’ini oluşturduğunu belirten Yakar, “Firmalar çok ufak marjlar için merdiven altı üretime gidiyor, insan hayatı hiçe sayılıyor. Taşeronlar, merdiven altı ürünleri alıyor” ifadelerini kullandı.
“İnşaat sektörüne geçici elemanları veren bir sektörüz. Sektörde denetimler yetersiz” diyen Yakar, “İş güvenliği elemanları direkt firmaya bağlı. İş güvenliğinin de bağımsız olması lazım. Aynı yapı denetim gibi” diye konuştu.
‘Bakanlıklar denetimi artırmalı’
İnşaat sektöründe çalışmak için mesleki yeterlilik belgesinin şart olduğunu anımsatan Yiğit Yakar, “Gerekli olması başka, bunun uygulanması başka... O da yine denetimle olur. İlgili bakanlıkların yaptığı denetimlerin artırılması gerekiyor ki insanlar kendi denetimini artırsın” dedi. Depremlerin ardından bölgedeki işçi, kalıp ustası maaşlarının yükseldiğini aktaran Yakar, “Herkes oraya gitti. Dolayısıyla İstanbul’da neredeyse eleman bulmak çok zorlaştı. Bir dönem çok zorlandık. Şimdi o sorun aşıldı” dedi.
‘Gri yaka eleman sorunu var’
Yiğit Yakar, “Herkes şu anda mühendis oluyor. Ancak mavi yaka çalışan da gerekli. Gri yaka da. Vinç operatörü biraz ‘gri yaka’ tanımlamasına giriyor. Sektörde mühendis bulmak daha kolay, gri yaka çalışan bulmak zor. Onun için onların da maaşları arttı” diye konuştu.
